{"id":1250,"date":"2015-12-16T16:29:02","date_gmt":"2015-12-16T15:29:02","guid":{"rendered":"http:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/?p=1250"},"modified":"2022-01-27T11:55:08","modified_gmt":"2022-01-27T10:55:08","slug":"zarzadzanie-produkcja-produkcja-masowa-w-motoryzacji-czesc-3","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/2015\/12\/16\/zarzadzanie-produkcja-produkcja-masowa-w-motoryzacji-czesc-3\/","title":{"rendered":"Zarz\u0105dzanie produkcj\u0105 – produkcja masowa w motoryzacji, cz\u0119\u015b\u0107 3."},"content":{"rendered":"

Jako\u015b\u0107 – a co to takiego?<\/strong><\/p>\n

To stan, w kt\u00f3rym spotyka si\u0119 polityka cenowa przedsi\u0119biorstwa z celami zakupowymi klient\u00f3w. Po prostu – klient jest w stanie kupi\u0107 produkt za okre\u015blon\u0105 kwot\u0119 a producent odpowiada na to \u017c\u0105danie oferuj\u0105c mu to, co chce uwzgl\u0119dniaj\u0105c w\u0142asne koszty i za\u0142o\u017cony wcze\u015bniej zysk. Z regu\u0142y im produkt ta\u0144szy, tym gorsza jego jako\u015b\u0107 – cho\u0107 od tej regu\u0142y s\u0105 liczne wyj\u0105tki.<\/span><\/p>\n

Nad problemem jako\u015bci w produkcji masowej debatowano ju\u017c w latach 20-tych, ale by\u0142o to zwi\u0105zane z tzw. „spiskiem \u017car\u00f3wkowym”. W motoryzacji termin „jako\u015b\u0107” pojawi\u0142 si\u0119 na pocz\u0105tku lat 50-tych. Nad problemem jako\u015bci produkcji pierwsi zastanawiali si\u0119 … a jak\u017ce – japo\u0144scy in\u017cynierowie. Po raz pierwszy uwzgl\u0119dniono nie tylko jako\u015b\u0107 monta\u017cu, ale r\u00f3wnie\u017c wykonanie cz\u0119\u015bci.<\/span><\/p>\n

Dzia\u0142a? Czy nie dzia\u0142a?<\/strong><\/em><\/p>\n

\"pobrane<\/a><\/p>\n

\u0179r\u00f3d\u0142o: kafarator<\/em><\/p>\n

W dw\u00f3ch najwi\u0119kszych fabrykach – Toyocie i Mitsubishi problem jako\u015bci rozwi\u0105zywano od podstaw narzucaj\u0105c dostawcom cz\u0119\u015bci spe\u0142nianie norm wyznaczonych przez montownie. Na ta\u015bm\u0119 produkcyjn\u0105 trafia\u0142y znormalizowane cz\u0119\u015bci, procesowi produkcji towarzyszy\u0142 sztab kontroli jako\u015bci a gotowe pojazdy poddawano kr\u00f3tkim testom na specjalnie przygotowanym torze. Kilkana\u015bcie lat p\u00f3\u017aniej „japo\u0144ski samoch\u00f3d” ju\u017c nie by\u0142 obiektem drwin.<\/span><\/p>\n

Drogi do po\u017c\u0105danego wzorca jako\u015bci by\u0142y dwie – masowi producenci nie wymagali wzorcowej doskona\u0142o\u015bci i w zamian za to oferowali przyst\u0119pne ceny, producenci pojazd\u00f3w luksusowych \u015brubowali normy z czasem okre\u015blaj\u0105c pojazd jako „niezniszczalny”. Niestety, koszty produkcji przez to ros\u0142y, podnoszono ceny a sprzeda\u017c spada\u0142a. „Co\u015b za co\u015b”, ale po 50 latach ka\u017cdy producent ma ju\u017c opracowan\u0105 w\u0142asn\u0105 polityk\u0119 w tym zakresie.<\/span><\/p>\n

Pocz\u0105tki robotyzacji<\/strong><\/p>\n

Cz\u0142owiek potrafi pracowa\u0107 wydajnie, potrzebuje tylko narz\u0119dzi, kt\u00f3re uczyni\u0105 jego prac\u0119 sprawniejsz\u0105 – tak my\u015blano ju\u017c u progu rewolucji przemys\u0142owej. Ta dla przemys\u0142u motoryzacyjnego nast\u0105pi\u0142a w 1961 roku, kiedy robot Unimate zacz\u0105\u0142 wyr\u0119cza\u0107 ludzi w jednej z najbardziej dok\u0142adnych czynno\u015bci produkcyjnych – spawaniu karoserii. Zanim zacz\u0105\u0142 prac\u0119 w GM, robot szkoli\u0142 si\u0119 w zak\u0142adzie nale\u017c\u0105cym do swojego konstruktora – Engelbergera.<\/span><\/p>\n

Unimate spawa\u0142 szybciej i dok\u0142adniej ni\u017c cz\u0142owiek. Widz\u0105c zalety nowego pracownika in\u017cynierowie GM zacz\u0119li zast\u0119powa\u0107 prac\u0119 ludzk\u0105 „wysi\u0142kiem maszyn”. Te stopniowo przejmowa\u0142y niebezpieczne lub … nudne i powtarzalne czynno\u015bci. Unimate mia\u0142 t\u0119 zalet\u0119 nad lud\u017ami, \u017ce wystarczy\u0142a zmiana b\u0119bna z ta\u015bm\u0105 w jego komputerze i robot nabywa\u0142 nowych czynno\u015bci. Robot nie wypar\u0142 ludzi z fabryki – to oni sprawdzali jego prac\u0119.<\/span><\/p>\n

„Przelewali\u015bmy litry oleju …”*<\/em><\/strong><\/p>\n

\"pobrane<\/a><\/p>\n

\u0179r\u00f3d\u0142o: hemmings<\/em><\/p>\n

24 lata po premierze Unimate, we W\u0142oszech powsta\u0142 pierwszy silnik zmontowany przez robota. Po raz pierwszy maszyna by\u0142a odpowiedzialna za monta\u017c tak skomplikowanego podzespo\u0142u. Powstawanie silnika FIRE trwa\u0142o kilka minut a ka\u017cda czynno\u015b\u0107 wykonywana przez robota opisana by\u0142a za pomoc\u0105 kodu stworzonego przez programist\u00f3w. Rol\u0119 b\u0119bna z ta\u015bm\u0105 w latach 80-tych przej\u0119\u0142y dyskietki, zwi\u0119kszy\u0142a si\u0119 dok\u0142adno\u015b\u0107 i tempo pracy.<\/span><\/p>\n

Muskularny w\u00f3zek zakupowy czy prawdziwy samoch\u00f3d?<\/strong><\/p>\n

Do lat 60-tych producenci wzbogacili ofert\u0119 jednego modelu tak, \u017ce na jednym podwoziu powstawa\u0142a ca\u0142a seria pojazd\u00f3w w r\u00f3znych typach nadwozia. Problemem by\u0142a oferta silnik\u00f3w – najcz\u0119\u015bciej tylko jednego, kt\u00f3rego co kilka miesi\u0119cy modernizowano zwi\u0119kszaj\u0105c jego pojemno\u015b\u0107 i moc. Je\u017celi oferowano kilka wariant\u00f3w silnikowych, to ka\u017cdy z nich sygnowano jako osobny model. Tak post\u0119powa\u0142 m.in. Mercedes, ale wkr\u00f3tce mia\u0142o si\u0119 to sko\u0144czy\u0107.<\/span><\/p>\n

Ford prezentuj\u0105c Mustanga postanowi\u0142 zrobi\u0107 co\u015b, czego wcze\u015bniej nie by\u0142o. Auto po raz pierwszy oferowano w dw\u00f3ch wersjach silnika – s\u0142abszym 6 – cylindrowym oraz mocniejszym 8 – cylindrowym. Tym samym – klientem m\u00f3g\u0142 zosta\u0107 zar\u00f3wno kto\u015b, kto nie potrzebowa\u0142 mocnych wra\u017ce\u0144 jak i ten, kto by\u0142 sta\u0142ym klientem serwisu oponiarskiego. Co wi\u0119cej, wyra\u017anych r\u00f3\u017cnic wizualnych nie by\u0142o.<\/span><\/p>\n

Jak historia pokaza\u0142a, pomys\u0142 by\u0142 doskona\u0142y. Sportowe nadwozie uzupe\u0142nia\u0142o niedostatki mocy najs\u0142abszego, zaledwie 105 – konnego silnika. W zaledwie dwa lata produkcji z ta\u015bm monta\u017cowych zjecha\u0142 milion sztuk Mustanga. Tym samym Ford, kt\u00f3ry 50 lat wcze\u015bniej sprzedawa\u0142 model T w tylko jednym, czarnym kolorze, po raz pierwszy zaprzeczy\u0142 sam sobie. Mustang m\u00f3g\u0142 mie\u0107 pe\u0142n\u0105 palet\u0119 kolor\u00f3w i nawet kilkana\u015bcie silnik\u00f3w do wyboru.<\/span><\/p>\n

Po raz pierwszy do oferty wprowadzono limitowane wersje specjalne, kt\u00f3re po latach zyska\u0142y status kultowych i poszukiwane s\u0105 przez kolekcjoner\u00f3w. Unikatowe Mustangi kosztuj\u0105 wi\u0119cej ni\u017c sportowe pojazdy renomowanych marek. Od samego pocz\u0105tku produkcji Mustang jest najch\u0119tniej kupowanym popularnym samochodem sportowym w USA, cho\u0107 w statystykach goni\u0105 go Camaro i Challenger.<\/span><\/p>\n

Zwyk\u0142y czy niezwyk\u0142y?<\/strong><\/em><\/p>\n

\"mump_1101_02_+ford_1967_mustang_gt_fastback+_rear_right_quarter\"<\/a><\/p>\n

\u0179r\u00f3d\u0142o: pinterest<\/em><\/p>\n

Nale\u017cy zauwa\u017cy\u0107, \u017ce wiele odmian Mustanga montowano na jednej ta\u015bmie monta\u017cowej. Filozofia gospodarowania zapasami po pierwszy musia\u0142a by\u0107 zastosowana w USA i z perspektywy czasu nale\u017cy pozytywnie oceni\u0107 efekty jej wdro\u017cenia. Jak na lata 60-te proces ten by\u0142 innowacyjny a jest w powszechnym u\u017cyciu ka\u017cdego, nawet najmniejszego producenta.<\/span><\/p>\n

Skoordynowanie czasowe potoku produkcyjnego z dostawami cz\u0119\u015bci nigdy wcze\u015bniej nie by\u0142o tak perfekcyjne, jak wtedy. U\u0142atwia\u0142y to tabliczki, kt\u00f3re towarzyszy\u0142y ka\u017cdemu modelowi od pocz\u0105tku do ko\u0144ca produkcji. Na nich by\u0142y spisane podzespo\u0142y, z kt\u00f3rych mia\u0142 sk\u0142ada\u0107 si\u0119 samoch\u00f3d – silnik, skrzynia bieg\u00f3w, rodzaj zawieszenia a tak\u017ce poziom wyposa\u017cenia wn\u0119trza lub, gdy pojazd by\u0142 na zam\u00f3wienie, szczeg\u00f3\u0142ow\u0105 specyfikacj\u0119.<\/span><\/p>\n

Produkcja czy monta\u017c?<\/strong><\/p>\n

W latach 70-tych powszechnym zjawiskiem by\u0142o to, \u017ce wi\u0119kszo\u015b\u0107 cz\u0119\u015bci powstawa\u0142o w fabrykach nale\u017c\u0105cych do producenta. Je\u017celi nie powstawa\u0142y w obr\u0119bie kompleksu fabrycznego, by\u0142y transportowane z fabryk oddalonych o wiele kilometr\u00f3w. Producent mia\u0142 sta\u0142y nadz\u00f3r nad jako\u015bci\u0105 ich wytwarzania, ale koszty transportu by\u0142y coraz wi\u0119ksze. Po kryzysie naftowym pocz\u0105tku lat 70-tych nast\u0105pi\u0142a zmiana.<\/span><\/p>\n

Od tego momentu fabryki systematycznie zmienia\u0142y si\u0119 w montownie – producent by\u0142 odpowiedzialny za z\u0142o\u017cenie cz\u0119\u015bci w gotowy pojazd. Za jako\u015b\u0107 i transport cz\u0119\u015bci odpowiadali podwykonawcy, kt\u00f3rzy w tym okresie z ma\u0142ych przedsi\u0119biorstw wyro\u015bli na korporacje warte miliardy. Przyk\u0142adem jest Bosch, kt\u00f3ry zaopatruje wi\u0119kszo\u015b\u0107 rynku czy Magneti Marelli, kt\u00f3re cho\u0107 nale\u017cy do Fiata, zaopatruje r\u00f3wnie\u017c innych producent\u00f3w.<\/span><\/p>\n

Produkcja samochodu FSR Tarpan<\/strong><\/em><\/p>\n

\"pobrane<\/a><\/p>\n

\u0179r\u00f3d\u0142o: moto.wp.pl<\/em><\/p>\n

Dzisiejsze fabryki nale\u017cy okre\u015bla\u0107 mianem „montowni”, gdy\u017c faktyczna produkcja odbywa si\u0119 w zak\u0142adach podwykonawc\u00f3w. Nawet najdrobniejsza cz\u0119\u015b\u0107 cz\u0119sto nosi nazw\u0119 producenta, kt\u00f3ry nigdy nie wyprodukowa\u0142 kompletnego pojazdu. Nie umniejsza to ich dorobku, gdy\u017c nawet nowe Bugatti nie wstydzi si\u0119 tylnych lamp, kt\u00f3re powsta\u0142y w Polsce.<\/span><\/p>\n

Od historii do statystyki<\/span><\/strong><\/p>\n

To tylko najwa\u017cniejsze fakty historyczne, kt\u00f3re mia\u0142y istotny wp\u0142yw na rozw\u00f3j masowej produkcji. \u017badna fabryka nie wyprodukowa\u0142aby miliona samochod\u00f3w rocznie, gdyby nie:<\/span><\/p>\n