{"id":14658,"date":"2023-03-17T18:06:13","date_gmt":"2023-03-17T17:06:13","guid":{"rendered":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/?p=14658"},"modified":"2023-03-17T18:06:13","modified_gmt":"2023-03-17T17:06:13","slug":"alba-ojcze","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/2023\/03\/17\/alba-ojcze\/","title":{"rendered":"Alba, Ojcze!"},"content":{"rendered":"

W historii powojennych W\u0119gier motoryzacja spe\u0142nia\u0142a szczeg\u00f3ln\u0105 rol\u0119. Najwa\u017cniejsze by\u0142y ci\u0119\u017car\u00f3wki i transport zbiorowy, ale pod koniec lat 40-tych gospodarka poprawi\u0142a si\u0119 na tyle, \u017ce przeci\u0119tny W\u0119gier m\u00f3g\u0142 pozwoli\u0107 sobie na zakup motocykla. Nie, nie Harleya czy nawet Triumpha, ale popularne \u201esetki\u201d czy \u201e125-tki\u201d by\u0142y w zasi\u0119gu mo\u017cliwo\u015bci finansowych przeci\u0119tnego W\u0119gra. Kilka lat p\u00f3\u017aniej motocykl nie by\u0142 ju\u017c marzeniem. By\u0142 nim samoch\u00f3d. Niestety by\u0142o to drogie marzenie. W\u0119gierskie fabryki jednak nie by\u0142y wtedy niezale\u017cne.<\/p>\n

Scentralizowana w\u0142adza pocz\u0105tkowo ignorowa\u0142a zapotrzebowanie rynku. Do czasu. Na prze\u0142omie 1952 i 1953 roku Ministerstwo Metalurgii i Przemys\u0142u Maszynowego wezwa\u0142o do siebie kilku in\u017cynier\u00f3w i zleci\u0142o im projekt mikrosamochodu. <\/span>Ern\u0151 Rubik, P\u00e1l Kerekes i <\/span>G\u00e9za Bengyel dostali wytyczne wykorzystania mo\u017cliwie najwi\u0119cej dost\u0119pnych cz\u0119\u015bci motocyklowych i najwa\u017cniejszy warunek – \u00a0projekt nadwozia musia\u0142 by\u0107 nowoczesny aby konkurowa\u0107 z niemieckimi mikrosamochodami.<\/span><\/p>\n

Jako wz\u00f3r do opracowania nowych konstrukcji na rynek w\u0119gierski wybrano Messerschmitta i Goggomobil – w\u00f3wczas wzorce w tym segmencie. Ten pierwszy by\u0142 nieco za ma\u0142y, drugi nieco za drogi jak na rynek w\u0119gierski. Potrzebny by\u0142 model \u0142\u0105cz\u0105cy oryginalne nadwozie ma\u0142ego \u201ebombowca\u201d i praktyczno\u015b\u0107 \u201eGoggo\u201d. Prace konstrukcyjne rozpocz\u0119to, ale brakowa\u0142o fabryki, kt\u00f3ra mia\u0142aby podj\u0105\u0107 si\u0119 produkcji. Z pomoc\u0105 przysz\u0142y \u2026 zak\u0142ady naprawiaj\u0105ce silniki lotnicze w <\/span>Sz\u00e9kesfeh\u00e9rv\u00e1r, kt\u00f3re mia\u0142y niewykorzystane moce produkcyjne.<\/p>\n

\u00a0Alba Regia<\/strong><\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

\u0179r\u00f3d\u0142o: Classic Car Catalogue<\/p>\n

W wyniku prac konstrukcyjnych w 1955 roku powsta\u0142y dwa prototypy – model Regia by\u0142 miniatur\u0105 \u201edoros\u0142ego\u201d samochodu. Mia\u0142a drzwi otwierane do ty\u0142u i m\u00f3g\u0142 zmie\u015bci\u0107 dwoje doros\u0142ych i dwoje dzieci. Drugi model o nazwie Balaton mia\u0142 zupe\u0142nie inne nadwozie i \u2026 przesuwne drzwi, kt\u00f3re razem z dachem przesuwa\u0142y si\u0119 do ty\u0142u, Mo\u017cna by\u0142o je zdj\u0105\u0107 tworz\u0105c w ten spos\u00f3b kabriolet. Balaton, pomimo oryginalnej konstrukcji, r\u00f3wnie\u017c mie\u015bci\u0142 dwoje doros\u0142ych i dwoje dzieci. To koniec istotnych r\u00f3\u017cnic pomi\u0119dzy tymi konstrukcjami.<\/p>\n

Karoseria ka\u017cdego z tych pojazd\u00f3w by\u0142a wykonana z aluminium. Ciekawostk\u0105 by\u0142 silnik. Pochodzi\u0142 z motocykla Panonia. Mia\u0142 moc 12 KM i poj. 250 cm3<\/sup>. Dlaczego taki silnik? <\/span>G\u00e9za Bengyel wcze\u015bniej pracowa\u0142 u producenta Panonii – w zak\u0142adach Csepel. Silnik by\u0142 umieszczony z ty\u0142u, nap\u0119dza\u0142 ko\u0142a tylne a moc by\u0142a przenoszona przez przek\u0142adni\u0119 \u201ezapo\u017cyczon\u0105\u201d z Isetty. Jazda do ty\u0142u by\u0142a mo\u017cliwa dzi\u0119ki Messerchmittowi. Dos\u0142ownie, gdy\u017c mechanizm „wstecznego” zaadaptowano z tego „wyrobu samolotopodobnego”.<\/span><\/p>\n

Dlaczego? Isetta pocz\u0105tkowo by\u0142a pozbawiona biegu wstecznego i w\u0119gierscy konstruktorzy przerobili przek\u0142adni\u0119 stosuj\u0105c mechanizmy z modelu KR. Oryginalna przek\u0142adnia spe\u0142nia\u0142a swoj\u0105 funkcj\u0119. Podobnie ca\u0142y samoch\u00f3d, kt\u00f3ry m\u00f3g\u0142by s\u0142u\u017cy\u0107 m\u0142odym rodzinom. Niestety bud\u017cetowa konstrukcja mia\u0142a wiele wad. Ma\u0142e ko\u0142a oraz proste zawieszenie nie sprzyja\u0142y rozwijaniu du\u017cych pr\u0119dko\u015bci.\u00a0Opisywane pojazdy mog\u0142y p\u0119dzi\u0107 z pr\u0119dko\u015bciami 70-80 km\/h co wystarcza\u0142o na sprawn\u0105 jazd\u0119 po drogach lokalnych.<\/p>\n

Balaton<\/strong><\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

\u0179r\u00f3d\u0142o: Pinterest<\/p>\n

Stan \u00f3wczesnych w\u0119gierskich dr\u00f3g lokalnych r\u00f3wnie\u017c sprzyja\u0142 spokojnej je\u017adzie.\u00a0Regia i Balaton by\u0142y wzgl\u0119dnie ekonomiczne, gdy\u017c zu\u017cycie paliwa wynosi\u0142o 5-6 dm3<\/sup>. Wzgl\u0119dnie, gdy\u017c by\u0142o dwukrotnie wy\u017csze od warto\u015bci przypisywanym motocyklom z w\/w silnikiem. Oba pojazdy mia\u0142y szans\u0119 zmotoryzowa\u0107 powojenne W\u0119gry, ale ostatecznie zako\u0144czy\u0142o si\u0119 na prototypach.\u00a0Dlaczego? Wydarzenia w 1956 roku wp\u0142yn\u0119\u0142y na gospodark\u0119 W\u0119gier i by\u0142y jedn\u0105 z przyczyn rezygnacji z projektu.<\/p>\n

Pod koniec lat 50-tych rynek mikrosamochod\u00f3w w Europie by\u0142 mocno konkurencyjny przez co nowy projekt mia\u0142by trudno\u015bci ze sprzeda\u017c\u0105. Kilka lat p\u00f3\u017aniej mikrosamochody zosta\u0142y z rynku wyparte przez wi\u0119ksze konstrukcje. By\u0142y dro\u017csze, ale mia\u0142y wi\u0119cej warto\u015bci u\u017cytkowych – obszerniejsze wn\u0119trze, lepsze osi\u0105gi i nieznacznie gorsz\u0105 ekonomi\u0119. Na terenie W\u0119gier powsta\u0142o wiele podobnych konstrukcji, z kt\u00f3rych tylko kilka zachowa\u0142o si\u0119 do dnia dzisiejszego, ale … to ju\u017c inna historia.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

W historii powojennych W\u0119gier motoryzacja spe\u0142nia\u0142a szczeg\u00f3ln\u0105 rol\u0119. Najwa\u017cniejsze by\u0142y ci\u0119\u017car\u00f3wki i transport zbiorowy, ale pod koniec lat 40-tych gospodarka poprawi\u0142a si\u0119 na tyle, \u017ce przeci\u0119tny W\u0119gier m\u00f3g\u0142 pozwoli\u0107 sobie na zakup motocykla. Nie, nie Harleya czy nawet Triumpha, ale popularne \u201esetki\u201d czy \u201e125-tki\u201d by\u0142y w zasi\u0119gu mo\u017cliwo\u015bci finansowych przeci\u0119tnego W\u0119gra. Kilka lat p\u00f3\u017aniej motocykl\u2026 Read More: Alba, Ojcze! »<\/a><\/span><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":14664,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[5],"tags":[2937,2938,2935,2936],"class_list":["post-14658","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-historia","tag-balaton","tag-erno-rubik","tag-panonia","tag-regia"],"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/Balaton-2.png",320,240,false],"landscape":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/Balaton-2.png",320,240,false],"portraits":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/Balaton-2.png",320,240,false],"thumbnail":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/Balaton-2-150x150.png",150,150,true],"medium":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/Balaton-2-300x225.png",300,225,true],"large":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/Balaton-2.png",320,240,false],"1536x1536":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/Balaton-2.png",320,240,false],"2048x2048":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/Balaton-2.png",320,240,false],"post-thumbnail":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/Balaton-2.png",320,240,false],"excerpt-thumbnail":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/Balaton-2-200x140.png",200,140,true],"excerpt-thumbnail-mobile":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/Balaton-2-320x200.png",320,200,true]},"rttpg_author":{"display_name":"Zbigniew Kluczkowski","author_link":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/author\/admin\/"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"\"Historyczne\" wpisy<\/a>","rttpg_excerpt":"W historii powojennych W\u0119gier motoryzacja spe\u0142nia\u0142a szczeg\u00f3ln\u0105 rol\u0119. Najwa\u017cniejsze by\u0142y ci\u0119\u017car\u00f3wki i transport zbiorowy, ale pod koniec lat 40-tych gospodarka poprawi\u0142a si\u0119 na tyle, \u017ce przeci\u0119tny W\u0119gier m\u00f3g\u0142 pozwoli\u0107 sobie na zakup motocykla. Nie, nie Harleya czy nawet Triumpha, ale popularne \u201esetki\u201d czy \u201e125-tki\u201d by\u0142y w zasi\u0119gu mo\u017cliwo\u015bci finansowych przeci\u0119tnego W\u0119gra. Kilka lat p\u00f3\u017aniej motocykl\u2026…","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14658","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=14658"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14658\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":14663,"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14658\/revisions\/14663"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/14664"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=14658"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=14658"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=14658"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}