{"id":16065,"date":"2024-02-02T16:51:02","date_gmt":"2024-02-02T15:51:02","guid":{"rendered":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/?p=16065"},"modified":"2024-02-02T16:51:02","modified_gmt":"2024-02-02T15:51:02","slug":"czlowiek-z-latajacym-fordem","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/2024\/02\/02\/czlowiek-z-latajacym-fordem\/","title":{"rendered":"Cz\u0142owiek z lataj\u0105cym Fordem"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: justify;\" align=\"left\">Gad\u017cety Jamesa Bonda to w wi\u0119kszo\u015bci wynalazki, kt\u00f3re w rzeczywisto\u015bci nie dzia\u0142aj\u0105 albo s\u0105 jedynie makietami. W\u015br\u00f3d nich jest jednak jeden, kt\u00f3ry by\u0142 w pe\u0142ni funkcjonalny. Dzia\u0142a\u0142 nie tylko w filmie, ale w prawdziwym \u015bwiecie. By\u0142 nim lataj\u0105cy samoch\u00f3d \u2013 pojazd, kt\u00f3ry po kilku drobnych zmianach m\u00f3g\u0142 zamieni\u0107 si\u0119 w samolot. Autorem tego dzie\u0142a techniki by\u0142a firma AVE. Jej historia jest kr\u00f3tka, burzliwa i jest przestrog\u0105 dla przesadzonych ambicji domoros\u0142ych konstruktor\u00f3w.<\/p>\n<p style=\"text-align: center;\" align=\"left\"><strong>Artyku\u0142 o wynalazcy<\/strong><\/p>\n<p align=\"left\"><a href=\"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/22.Henry-Smolinski.jpg.webp\"><img fetchpriority=\"high\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter wp-image-16088\" src=\"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/22.Henry-Smolinski.jpg-300x160.webp\" alt=\"\" width=\"320\" height=\"170\" srcset=\"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/22.Henry-Smolinski.jpg-300x160.webp 300w, https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/22.Henry-Smolinski.jpg.webp 620w\" sizes=\"(max-width: 320px) 100vw, 320px\" \/><\/a><\/p>\n<p style=\"text-align: center;\" align=\"left\">\u0179r\u00f3d\u0142o: factrepublic.com<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\" align=\"left\">Pod koniec lat 60-tych na rynku USA by\u0142o kilka konstrukcji, kt\u00f3re potrafi\u0142y je\u017adzi\u0107 po drogach publicznych i wznie\u015b\u0107 si\u0119 w powietrze. Pomimo oczywistych zalet widok awionetki ze z\u0142o\u017conymi skrzyd\u0142ami jad\u0105cej po highway nie by\u0142 \u201enormalny\u201d. Znacznie lepszym wyborem by\u0142o po\u0142\u0105czenie awioniki i silnika w taki spos\u00f3b aby m\u00f3c je okazjonalnie wykorzysta\u0107 a gdy nie s\u0105 potrzebne \u2013 przechowa\u0107 w gara\u017cu. Taki w\u0142a\u015bnie pojazd pojawi\u0142 si\u0119 w &#8222;Cz\u0142owieku ze z\u0142otym pistoletem&#8221;.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\" align=\"left\">Pomys\u0142 na po\u0142\u0105czenie samochodu z awionik\u0105 i silnikiem ma\u0142ego samolotu by\u0142 autorstwem m.in. sp\u00f3\u0142ki Advanced Vehicle Engineers, kt\u00f3r\u0105 na pocz\u0105tku lat 70-tych za\u0142o\u017cyli Henryk Smolinski oraz Harold Blake. Pomys\u0142 by\u0142 genialny w swej prostocie. Do nadwozia Forda Pinto postanowiono do\u0142\u0105czy\u0107 silnik oraz skrzyd\u0142a popularnej Cessny Skymaster. Proste, ale tylko w teorii. Praktyka pokaza\u0142a, \u017ce konstrukcja, kt\u00f3rej nadano nazw\u0119 Mizar wymaga wiedzy i precyzji monta\u017cu. Z czego by\u0142 zrobiony Mizar?<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\" align=\"left\">Nazwa nawi\u0105zywa\u0142a do gwiazdy, ale sam pojazd gwiazd\u0105 in\u017cynierii nie by\u0142. Mizar mia\u0142 standardowe nadwozie i silnik Forda Pinto. Nie zmieniono hamulc\u00f3w i samolot na pasie startowym musia\u0142 l\u0105dowa\u0107 standardowymi fordowskimi &#8222;spowalniaczami&#8221;, kt\u00f3re nie by\u0142y dostosowane do dodatkowego obci\u0105\u017cenia. Silnik lotniczy umieszczono ty\u0142em do kierunku lotu a koniec pojazdu stanowi\u0142o podw\u00f3jne usterzenie Cessny. Jak lata\u0142 ten wynalazek? Teoria u\u017cyteczno\u015bci takiego wynalazku szybko zosta\u0142a obalona.<\/p>\n<p style=\"text-align: center;\" align=\"left\"><strong>AVE Mizar<\/strong><\/p>\n<p align=\"left\"><a href=\"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/3909562193_772023af84_b.jpg\"><img decoding=\"async\" class=\"size-medium wp-image-16087 aligncenter\" src=\"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/3909562193_772023af84_b-300x286.jpg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"286\" srcset=\"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/3909562193_772023af84_b-300x286.jpg 300w, https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/3909562193_772023af84_b-768x731.jpg 768w, https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/3909562193_772023af84_b-660x628.jpg 660w, https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/3909562193_772023af84_b.jpg 1024w\" sizes=\"(max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/a><\/p>\n<p style=\"text-align: center;\" align=\"left\">\u0179r\u00f3d\u0142o: Flickr<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\" align=\"left\">W teorii mia\u0142 wznosi\u0107 si\u0119 na 3657 metr\u00f3w i w powietrzu prowadzi\u0107 si\u0119 jak Ford Pinto czyli zwyczajnie. Silnik lotniczy o mocy 212 KM by\u0142 zupe\u0142nie wystarczaj\u0105cy aby unie\u015b\u0107 4 pasa\u017cer\u00f3w i ich baga\u017c. W po\u0142owie 1973 roku pojazd oficjalnie poddano procesowi certyfikacji w Federal Aviation Administration. Dokumentacja by\u0142a kompletna i zdawa\u0142o si\u0119, \u017ce pojazd odniesie rynkowy sukces. We wrze\u015bniu mia\u0142y odby\u0107 si\u0119 pr\u00f3bne loty. 11 wrze\u015bnia 1973 roku Mizar wzbi\u0142 si\u0119 w powietrze. Obserwowali to rzesze gapi\u00f3w.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\" align=\"left\">Pojazd osobi\u015bcie testowa\u0142 Smoli\u0144ski, towarzyszy\u0142 mu Blake. Mizar wzbi\u0142 si\u0119 w powietrze. Pocz\u0105tkowo procedura startowa przebiega\u0142a zgodnie z planem. Lot niestety nie trwa\u0142 d\u0142ugo. Mizar spad\u0142 i z hukiem uderzy\u0142 w ziemi\u0119, Pojazd wybuch\u0142 zabijaj\u0105c konstruktor\u00f3w. Wed\u0142ug \u015bledczych przyczyn\u0105 by\u0142o z\u0142amanie wspornika skrzyd\u0142a. Okaza\u0142o si\u0119, \u017ce masa w\u0142asna Pinto by\u0142a zbyt du\u017ca dla skrzyde\u0142 Cessny. Si\u0142a no\u015bna nie by\u0142a wystarczaj\u0105ca do zapewnienia d\u0142ugiego lotu. Projekt zamkni\u0119to a firm\u0119 zlikwidowano.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\" align=\"left\">Jakie b\u0142\u0119dy pope\u0142nili konstruktorzy? Cessna mia\u0142a samolotow\u0105 aerodynamik\u0119, silnik z przodu oraz nie mia\u0142a b\u0142\u0119d\u00f3w konstrukcyjnych Forda. Ca\u0142o\u015b\u0107 wymaga jeszcze wielu poprawek. Niestety po\u015bpiech przyczyni\u0142 si\u0119 do katastrofy i zako\u0144czenia projektu. Og\u00f3\u0142em zmontowano dwa prototypy oraz rozpocz\u0119to prace nad kolejnymi trzema, kt\u00f3re chciano sprzeda\u0107 klientom za cen\u0119 oko\u0142o 29.500 dolar\u00f3w. Po wypadku klienci wycofali si\u0119 a rynek &#8222;lataj\u0105cych wynalazk\u00f3w&#8221; zosta\u0142 przez FAA dok\u0142adnie sprawdzony.<\/p>\n<p style=\"text-align: center;\" align=\"left\"><strong>Mizar rozp\u0119dza si\u0119 do lotu<\/strong><\/p>\n<p align=\"left\"><a href=\"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/duncan-002.jpg.webp\"><img decoding=\"async\" class=\"size-medium wp-image-16089 aligncenter\" src=\"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/duncan-002.jpg-300x200.webp\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"200\" srcset=\"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/duncan-002.jpg-300x200.webp 300w, https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/duncan-002.jpg.webp 439w\" sizes=\"(max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/a><\/p>\n<p style=\"text-align: center;\" align=\"left\">\u0179r\u00f3d\u0142o: Geek Slop<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\" align=\"left\">Po katastrofie Mizara FAA dok\u0142adnie przygl\u0105da\u0142o si\u0119 podobnym konstrukcjom. Te pojawia\u0142y si\u0119 co kilka lat. Ju\u017c w 1974 roku pomys\u0142 lataj\u0105cego samochodu wykorzystali tw\u00f3rcy filmu \u201eCz\u0142owiek ze z\u0142otym pistoletem\u201d. Tam zamiast Forda wykorzystano AMC Matador, do kt\u00f3rego zamontowano usterzenie oraz silnik samolotu . Oczywi\u015bcie pojazd by\u0142 zmy\u015blnie zmontowan\u0105 makiet\u0105, ale nie mo\u017cna nie zauwa\u017cy\u0107 podobie\u0144stw konstrukcyjnych do Mizara. Dzi\u015b nikt nie oferuje podobnych &#8222;wynalazk\u00f3w&#8221;.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Gad\u017cety Jamesa Bonda to w wi\u0119kszo\u015bci wynalazki, kt\u00f3re w rzeczywisto\u015bci nie dzia\u0142aj\u0105 albo s\u0105 jedynie makietami. W\u015br\u00f3d nich jest jednak jeden, kt\u00f3ry by\u0142 w pe\u0142ni funkcjonalny. Dzia\u0142a\u0142 nie tylko w filmie, ale w prawdziwym \u015bwiecie. By\u0142 nim lataj\u0105cy samoch\u00f3d \u2013 pojazd, kt\u00f3ry po kilku drobnych zmianach m\u00f3g\u0142 zamieni\u0107 si\u0119 w samolot. Autorem tego dzie\u0142a techniki\u2026 <span class=\"read-more\"><a href=\"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/2024\/02\/02\/czlowiek-z-latajacym-fordem\/\">Dowiedz si\u0119 wi\u0119cej &raquo;<\/a><\/span><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":16090,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[5],"tags":[3162,2469,3164,3163],"class_list":["post-16065","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-historia","tag-ave-mizar","tag-ford-pinto","tag-henryk-smolinski","tag-latajacy-samochod"],"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/AVE-Mizar-1973-N68X-3_cxrop.png",320,240,false],"landscape":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/AVE-Mizar-1973-N68X-3_cxrop.png",320,240,false],"portraits":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/AVE-Mizar-1973-N68X-3_cxrop.png",320,240,false],"thumbnail":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/AVE-Mizar-1973-N68X-3_cxrop-150x150.png",150,150,true],"medium":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/AVE-Mizar-1973-N68X-3_cxrop-300x225.png",300,225,true],"large":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/AVE-Mizar-1973-N68X-3_cxrop.png",320,240,false],"1536x1536":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/AVE-Mizar-1973-N68X-3_cxrop.png",320,240,false],"2048x2048":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/AVE-Mizar-1973-N68X-3_cxrop.png",320,240,false],"post-thumbnail":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/AVE-Mizar-1973-N68X-3_cxrop.png",320,240,false],"excerpt-thumbnail":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/AVE-Mizar-1973-N68X-3_cxrop-200x140.png",200,140,true],"excerpt-thumbnail-mobile":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/AVE-Mizar-1973-N68X-3_cxrop-320x200.png",320,200,true]},"rttpg_author":{"display_name":"Zbigniew Kluczkowski","author_link":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/author\/admin\/"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/category\/historia\/\" rel=\"category tag\">\"Historyczne\" wpisy<\/a>","rttpg_excerpt":"Gad\u017cety Jamesa Bonda to w wi\u0119kszo\u015bci wynalazki, kt\u00f3re w rzeczywisto\u015bci nie dzia\u0142aj\u0105 albo s\u0105 jedynie makietami. W\u015br\u00f3d nich jest jednak jeden, kt\u00f3ry by\u0142 w pe\u0142ni funkcjonalny. Dzia\u0142a\u0142 nie tylko w filmie, ale w prawdziwym \u015bwiecie. By\u0142 nim lataj\u0105cy samoch\u00f3d \u2013 pojazd, kt\u00f3ry po kilku drobnych zmianach m\u00f3g\u0142 zamieni\u0107 si\u0119 w samolot. Autorem tego dzie\u0142a techniki\u2026&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/16065","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=16065"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/16065\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":16091,"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/16065\/revisions\/16091"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/16090"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=16065"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=16065"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=16065"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}