{"id":1713,"date":"2016-02-29T13:40:53","date_gmt":"2016-02-29T12:40:53","guid":{"rendered":"http:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/?p=1713"},"modified":"2017-03-15T10:57:27","modified_gmt":"2017-03-15T10:57:27","slug":"car-i-jego-car","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/2016\/02\/29\/car-i-jego-car\/","title":{"rendered":"Car i jego car"},"content":{"rendered":"

Wynalazek czo\u0142gu datuje si\u0119 na rok 1899 lub 1900. W\u00f3wczas pojawi\u0142y si\u0119 pierwsze pomys\u0142y wykorzystania opancerzonego pojazdu silnikowego na polu walki. Uzbrojony w dzia\u0142o lub karabin pojazd mia\u0142 sia\u0107 zniszczenie i szybko pokona\u0107 przeciwnika – bez wzgl\u0119du na przewag\u0119 liczebn\u0105. Kilkana\u015bcie lat p\u00f3\u017aniej, tu\u017c po rozpocz\u0119ciu wojny \u015bwiatowej pierwsze czo\u0142gi pojawi\u0142y si\u0119 na polu walki. By\u0142y to konstrukcje brytyjskie oraz francuskie. Jedynym krajem, kt\u00f3ry nie mia\u0142 tego typu broni by\u0142a carska Rosja. Nie oznacza to, \u017ce nie podejmowano pr\u00f3b.<\/p>\n

Najzdolniejsi rosyjscy konstruktorzy nie zamierzali powiela\u0107 pomys\u0142u z wykorzystaniem g\u0105sienic \u2013 uwa\u017cali, \u017ce to dzi\u0119ki nim czo\u0142g jest powolny a przez to \u0142atwy do namierzenia przez artyleri\u0119 i ataku. Tymczasem tym, co je spowalnia\u0142o by\u0142y s\u0142abe silniki, kt\u00f3re nie radzi\u0142y sobie z nap\u0119dzaniem wielu ton stali. Postanowili, \u017ce rosyjska machina wojenna b\u0119dzie mia\u0142a ko\u0142a. Tak oto zaczyna si\u0119 historia najbardziej kuriozalnej machiny wojennej w historii pojazd\u00f3w militarnych. Pomys\u0142odawc\u0105 tego dziwad\u0142a by\u0142 niejaki in\u017cynier Lebiedenko.<\/p>\n

Prace nad czo\u0142giem w\u0142asnego pomys\u0142u trwa\u0142y w szybkim tempie, zaledwie kilka miesi\u0119cy pomi\u0119dzy 1914 a 1915 rokiem. Machina zosta\u0142a nazwana, a jak\u017ce, \u201eCar\u201d a pierwszym jest modelem by\u0142a drewniana miniatura z nap\u0119dem przeniesionym\u00a0z … gramofonu. Ju\u017c w momencie prezentacji modelu dostrze\u017cono bardzo dziwne proporcje oraz unikalne rozwi\u0105zania techniczne. Nawet nap\u0119d mia\u0142 by\u0107 imponuj\u0105cy \u2013 dwa lotnicze silniki Maybacha, ka\u017cdy po 240 KM. W kilka miesi\u0119cy drewniana zabawka przybra\u0142a ostateczny wygl\u0105d i rzeczywiste rozmiary.<\/p>\n

Model …<\/strong><\/p>\n

\"72_Lebedenko_10\"<\/a><\/p>\n

\u0179r\u00f3d\u0142o:\u00a0youtube<\/p>\n

Podczas prezentacji podziwiano gigantyzm konstrukcji. Wa\u017c\u0105cy \u201ena sucho\u201d 40 ton, wysoki na 9 metr\u00f3w i szeroki na 12 m tw\u00f3r rosyjskiej my\u015bli technicznej mie\u015bci\u0142 10 \u2013 osobow\u0105 za\u0142og\u0119. Do obrony s\u0142u\u017cy\u0142y 2 karabiny maszynowe Maxim a w planach by\u0142o zamontowanie dw\u00f3ch ci\u0119\u017ckich dzia\u0142. Pr\u0119dko\u015b\u0107 maksymalna by\u0142a typowa dla czo\u0142g\u00f3w g\u0105sienicowych i wynosi\u0142a „osza\u0142amiaj\u0105ce” 17 km\/h. Tylko dlaczego by\u0142 a\u017c tak wysoki? Ot\u00f3\u017c wie\u017cyczka znajdowa\u0142a si\u0119\u00a0na wysoko\u015bci 5 metr\u00f3w a wspomniane 9 to by\u0142a wysoko\u015b\u0107 przednich k\u00f3\u0142 tego pojazdu.<\/p>\n

… i \u201dCar\u201d w ca\u0142ej okaza\u0142o\u015bci<\/strong><\/p>\n

\"8dcb5022baeb\"<\/a><\/p>\n

\"pobrane\"<\/a><\/p>\n

\u0179r\u00f3d\u0142o: worldwar1gallery.com, ww2incolor.com<\/p>\n

Ogromne przednie ko\u0142a zdawa\u0142y si\u0119 by\u0107 idealne do pokonywania wszelkich przeszk\u00f3d. Wymaga\u0142y jednak mocnego nap\u0119du a zesp\u00f3\u0142 silnik\u00f3w Maybacha, cho\u0107 o gigantycznej w\u00f3wczas mocy, z trudem porusza\u0142 tego giganta. Wprawione w ruch ko\u0142a rozje\u017cd\u017ca\u0142y wszystko, co napotka\u0142y na swojej drodze. Drzewa \u0142ama\u0142y si\u0119 pod naporem kolosa. Dla odmiany tylne pojedyncze ko\u0142o mia\u0142o „zaledwie” 1,5 m \u015brednicy. Dzi\u0119ki temu czo\u0142g mia\u0142 by\u0107 zwrotny, co na polu walki by\u0142o bardzo wa\u017cne. Rosyjscy naukowcy nie kryli zachwytu nowym wynalazkiem.<\/p>\n

Gdy uznano, \u017ce czo\u0142g jest gotowy podj\u0119to si\u0119 zorganizowania publicznego pokazu z udzia\u0142em najwa\u017cniejszych w\u0142adz, w tym cara Miko\u0142aja. \u201eCar\u201d prezentowa\u0142 si\u0119 okazale, tak te\u017c ruszy\u0142 demoluj\u0105c wszystko, co by\u0142o przed nim. Niestety trafi\u0142 na podmok\u0142y grunt. Dla czo\u0142gu g\u0105sienicowego to \u017cadna przeszkoda, ale dla tylnego ko\u0142a efektu rosyjskiej my\u015bli technicznej to by\u0142o za wiele \u2013 \u201eCar\u201d utkn\u0105\u0142\u00a0i nawet ca\u0142a moc jego silnik\u00f3w nie wybawi\u0142a go\u00a0z pu\u0142apki. Pr\u00f3b\u0119 przerwano a konstruktorzy zacz\u0119li \u201egdyba\u0107\u201d o przyczynach spektakularnej pora\u017cki.<\/p>\n

Chc\u0105c uratowa\u0107 projekt podj\u0119to pr\u00f3by zastosowania mocniejszego lotniczego nap\u0119du oraz zmiany proporcji k\u00f3\u0142. Po nieudanej pr\u00f3bie w sierpniu 1915 roku kilkukrotnie reanimowano \u201eCara\u201d, jednak nic nie by\u0142o w stanie uczyni\u0107 go zdolnym do s\u0142u\u017cby na polu walki. Pojazd okaza\u0142 si\u0119 bezu\u017cyteczny. Ostatecznie w 1923 roku zdecydowano si\u0119 na z\u0142omowanie i nigdy ju\u017c nie powr\u00f3cono do idei tr\u00f3jko\u0142owego czo\u0142gu. Po wynalazku Lebiedenki zosta\u0142y tylko zdj\u0119cia i dokumentacja techniczna, kt\u00f3ra kry\u0142a wiele b\u0142\u0119d\u00f3w rachunkowych.<\/p>\n

Z\u0142o\u015bliwi nazwali \u201eCara\u201d nietoperzem \u2013 ze wzgl\u0119du na to, \u017ce patrz\u0105c z g\u00f3ry przypomina\u0142 \u015bpi\u0105cego nietoperza. Nie potrafi\u0142 ani lata\u0107, ani nigdy nie zosta\u0142 pojazdem niejakiego Batmana. Jest za\u00a0to przyk\u0142adem niczym nieskr\u0119powanej my\u015bli technicznej, kt\u00f3ra nie zawsze przynosi po\u017c\u0105dane efekty, ale to dzi\u0119ki niej mamy tak wiele dziwactw\u00a0w \u015bwiecie motoryzacji. Jedno trzeba przyzna\u0107 \u2013 je\u017celi nie zdolno\u015bci\u0105 bojow\u0105, to przynajmniej wygl\u0105dem przestraszy\u0142by niejednego przeciwnika. A\u017c strach si\u0119 ba\u0107.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Wynalazek czo\u0142gu datuje si\u0119 na rok 1899 lub 1900. W\u00f3wczas pojawi\u0142y si\u0119 pierwsze pomys\u0142y wykorzystania opancerzonego pojazdu silnikowego na polu walki. Uzbrojony w dzia\u0142o lub karabin pojazd mia\u0142 sia\u0107 zniszczenie i szybko pokona\u0107 przeciwnika – bez wzgl\u0119du na przewag\u0119 liczebn\u0105. Kilkana\u015bcie lat p\u00f3\u017aniej, tu\u017c po rozpocz\u0119ciu wojny \u015bwiatowej pierwsze czo\u0142gi pojawi\u0142y si\u0119 na polu walki.\u2026 Dowiedz si\u0119 wi\u0119cej »<\/a><\/span><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":3274,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[5],"tags":[57,157,369,572,748],"class_list":["post-1713","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-historia","tag-armia-carska","tag-czolg-kolowy","tag-lebiedenko","tag-prototyp","tag-trojkolowiec"],"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2016\/02\/8dcb5022baeb-1.jpg",320,240,false],"landscape":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2016\/02\/8dcb5022baeb-1.jpg",320,240,false],"portraits":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2016\/02\/8dcb5022baeb-1.jpg",320,240,false],"thumbnail":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2016\/02\/8dcb5022baeb-1-150x150.jpg",150,150,true],"medium":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2016\/02\/8dcb5022baeb-1-300x225.jpg",300,225,true],"large":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2016\/02\/8dcb5022baeb-1.jpg",320,240,false],"1536x1536":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2016\/02\/8dcb5022baeb-1.jpg",320,240,false],"2048x2048":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2016\/02\/8dcb5022baeb-1.jpg",320,240,false],"post-thumbnail":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2016\/02\/8dcb5022baeb-1.jpg",320,240,false],"excerpt-thumbnail":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2016\/02\/8dcb5022baeb-1.jpg",187,140,false],"excerpt-thumbnail-mobile":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2016\/02\/8dcb5022baeb-1.jpg",267,200,false]},"rttpg_author":{"display_name":"Zbigniew Kluczkowski","author_link":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/author\/admin\/"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"\"Historyczne\" wpisy<\/a>","rttpg_excerpt":"Wynalazek czo\u0142gu datuje si\u0119 na rok 1899 lub 1900. W\u00f3wczas pojawi\u0142y si\u0119 pierwsze pomys\u0142y wykorzystania opancerzonego pojazdu silnikowego na polu walki. Uzbrojony w dzia\u0142o lub karabin pojazd mia\u0142 sia\u0107 zniszczenie i szybko pokona\u0107 przeciwnika – bez wzgl\u0119du na przewag\u0119 liczebn\u0105. Kilkana\u015bcie lat p\u00f3\u017aniej, tu\u017c po rozpocz\u0119ciu wojny \u015bwiatowej pierwsze czo\u0142gi pojawi\u0142y si\u0119 na polu walki.\u2026…","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1713","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1713"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1713\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4273,"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1713\/revisions\/4273"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/3274"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1713"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1713"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1713"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}