{"id":21100,"date":"2025-03-10T20:34:51","date_gmt":"2025-03-10T19:34:51","guid":{"rendered":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/?p=21100"},"modified":"2025-03-10T20:34:51","modified_gmt":"2025-03-10T19:34:51","slug":"japonski-elektryk","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/2025\/03\/10\/japonski-elektryk\/","title":{"rendered":"Japo\u0144ski elektryk"},"content":{"rendered":"

Japo\u0144ski przemys\u0142 motoryzacyjny po II Wojnie \u015awiatowej odradza\u0142 si\u0119 powoli. Zniszczone fabryki przy udziale Ameryki powoli odzyskiwa\u0142y moce produkcyjne. Produkowano g\u0142\u00f3wnie pojazdy ci\u0119\u017carowe i dostawcze oraz maszyny przemys\u0142owe. Samoch\u00f3d dla przeci\u0119tnego Japo\u0144czyka? To nie by\u0142o mo\u017cliwe. Problemem by\u0142 dost\u0119p taniego paliwa. Dawne fabryki lotnicze w Japonii straci\u0142y zam\u00f3wienia (przedsi\u0119biorstwa mia\u0142y zakaz produkcji samolot\u00f3w) i grozi\u0142o im ryzyko zamkni\u0119cia. Jedn\u0105 z nich by\u0142a Tachikawa Hikoki K.K.<\/p>\n

Przedsi\u0119biorstwo po wojnie posiada\u0142o zapasy maszynowe – blachy i du\u017co akumulator\u00f3w, kt\u00f3re mo\u017cna by\u0142o wykorzysta\u0107 do zasilania r\u00f3\u017cnych urz\u0105dze\u0144. Fabryka mia\u0142a pomys\u0142 na wykorzystanie zasob\u00f3w magazynowych. Rozwi\u0105zanie problemu braku pojazd\u00f3w dla „przeci\u0119tnego Japo\u0144czyka” i wykorzystanie zapas\u00f3w magazynowych by\u0142o proste a by\u0142o nim wprowadzenie do produkcji mikrosamochodu dost\u0119pnego za rozs\u0105dne pieni\u0105dze. Pocz\u0105tkowo nap\u0119d testowano w nadwoziu przedwojennego pickupa, ale w 1946 roku rozpocz\u0119to prace nad w\u0142asnym projektem nadwozia w wersji osobowej i dostawczej.<\/p>\n

Konstrukcja nap\u0119du nowego pojazdu obejmowa\u0142a zastosowanie pakietu akumulator\u00f3w o napi\u0119ciu 36V i nat\u0119\u017ceniu 120A oraz silnik elektryczny o mocy 4,5 KM. Pakiet akumulator\u00f3w znajdowa\u0142 si\u0119 pod przednimi siedzeniami (w podw\u00f3jnej pod\u0142odze). Nowy pojazd mia\u0142 s\u0142u\u017cy\u0107 transportowi ludzi i towar\u00f3w na niewielkie odleg\u0142o\u015bci a obs\u0142uga nap\u0119du mia\u0142a ogranicza\u0107 si\u0119 do wymiany akumulator\u00f3w. To, \u017ce zak\u0142ady produkuj\u0105ce samoloty nie mia\u0142y do\u015bwiadczenia w produkcji samochod\u00f3w nie by\u0142o wa\u017cne. In\u017cynierowie doskonalili swoje umiej\u0119tno\u015bci na ka\u017cdym kolejnym zmontowanym prototypie.<\/p>\n

Pierwsze prototypy<\/strong><\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

\u0179r\u00f3d\u0142o: Nissan<\/p>\n

Jak wygl\u0105da\u0142 pierwszy powojenny japo\u0144ski elektryk? Prz\u00f3d przypomina\u0142 ameryka\u0144skie pickupy, reszta nadwozia by\u0142a wzorowana na brytyjskich samochodach ma\u0142olitra\u017cowych z ko\u0144ca lat 30-tych. Pojazd mierzy\u0142 3,2 m d\u0142ugo\u015bci, 1,27 m szeroko\u015bci i a\u017c 1,65 m wysoko\u015bci. Nietypowe proporcje by\u0142y spowodowane umieszczeniem baterii pod pod\u0142og\u0105. Rozstaw osi 2 metry a masa w\u0142asna by\u0142a szacowana na oko\u0142o 1050 kg (w wersji zamkni\u0119tej). Obok zamkni\u0119tego nadwozia klientom zaoferowano pickupa. Wed\u0142ug oficjalnych danych nowy pojazd rozp\u0119dza\u0142 si\u0119 do 35 km\/h a zasi\u0119g wynosi\u0142 65 km.<\/p>\n

Ma\u0142o? Wykorzystanie kilku akumulator\u00f3w kwasowo-o\u0142owiowych nie pozwala\u0142o na osi\u0105ganie d\u0142u\u017cszego dystansu. Prototyp nazwano E4S co mia\u0142o oznacza\u0107, \u017ce pojazd ma silnik elektryczny o mocy 4 KM. Nazwa nie przyj\u0119\u0142a si\u0119 a na prototypy m\u00f3wiono pospolicie „Junior” – now\u0105 nazw\u0119 zawdzi\u0119cza\u0142 miniaturowym wymiarom. W ten spos\u00f3b na japo\u0144skim rynku pojawi\u0142a si\u0119 Tama – pierwszy producent samochod\u00f3w elektrycznych. Od tego momentu mark\u0105 nie Tachikawa a Tama – kr\u00f3tka nazwa mog\u0142a przyci\u0105gn\u0105\u0107 zagranicznego klienta.<\/p>\n

Produkcja? To by\u0142o za du\u017ce s\u0142owo. Dawne zak\u0142ady lotnicze sta\u0142y si\u0119 laboratorium badawczym dla m\u0142odego pokolenia japo\u0144skich in\u017cynier\u00f3w. Po kilku miesi\u0105cach zaniechano monta\u017cu mikrosamochodu a zak\u0142ady rozpocz\u0119\u0142y prace nad wi\u0119kszym modelem. Nowe nadwozie zawiera\u0142o wiele element\u00f3w skopiowanych z \u2026 Fiata 1400. D\u0142ugo\u015b\u0107? 4,2 m i masa w\u0142asna 1780 kg. Niestety pod du\u017cym nadwoziem nie znalaz\u0142 si\u0119 du\u017cy silnik. Jego moc wynosi\u0142a zaledwie 6 KM. Tak, dobrze czytacie – zaledwie 6 KM przy masie w\u0142asnej 1,8 tony. Zasi\u0119g? Tym razem producent zadba\u0142 o du\u017cy pakiet baterii.\u00a0<\/span><\/p>\n

Tama Senior<\/strong><\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

\u0179r\u00f3d\u0142o: EVAAP.ORG<\/p>\n

Tama obiecywa\u0142a zasi\u0119g oko\u0142o 200 km. Rodzinny model o nazwie Senior (jak oryginalnie) m\u00f3g\u0142 rozp\u0119dzi\u0107 si\u0119 do 55 km\/h. Senior by\u0142 montowany przez 3 lata. Fabryka, pomimo \u201edynamicznego rozwoju\u201d nadal nie osi\u0105ga\u0142a produkcji liczonej w tysi\u0105cach sztuk. W 1949 roku Tama sta\u0142a si\u0119 nie tylko mark\u0105 oferowan\u0105 przez producenta samolot\u00f3w. Od tego czasu dawne zak\u0142ady lotnicze nazywa\u0142y si\u0119 Tama Denka Jidosha – t\u0142umaczenie: Pojazdy Elektryczne Tama. To mia\u0142o zako\u0144czy\u0107 skojarzenia z produkcj\u0105 na rzecz Cesarstwa w stajnie wojny ze wszystkimi.<\/p>\n

Produkcja Tamy Senior trwa\u0142a do 1952 roku. W tym czasie konstruktorzy samolot\u00f3w testowali nowe rozwi\u0105zania nap\u0119du oraz nadwozie do kolejnego modelu. R\u00f3wnolegle z produkcj\u0105 \u201eDu\u017cej Tamy\u201d montowano now\u0105 \u201egeneracj\u0119\u201d modelu Junior. Jak to si\u0119 sta\u0142o? Pod koniec 1948 roku nap\u0119d z mikrosamochodu trafi\u0142 do wi\u0119kszego 2 i 4-drzwiowego nadwozia. Powi\u0119kszono jedynie pakiet akumulator\u00f3w. W nowej wersji Junior mia\u0142 3,56 m d\u0142ugo\u015bci, wa\u017cy\u0142 1220 kg i rozp\u0119dza\u0142 si\u0119 do 45 km\/h. Pojazd by\u0142 przeznaczony dla czterech os\u00f3b.<\/p>\n

Tama Junior<\/strong><\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

\u0179r\u00f3d\u0142o: jp-auction.net<\/p>\n

Pomimo wielu wad i s\u0142abych osi\u0105g\u00f3w Junior mia\u0142 cechy pojazdu rodzinnego – du\u017cy baga\u017cnik, wygodne dwie kanapy oraz przestronne (jak na t\u0119 klas\u0119) wn\u0119trze. Nowy model serii Junior wytwarzano go jeszcze w 1951 roku. Produkcja ka\u017cdego z tych modeli by\u0142a zbyt krotka a ilo\u015b\u0107 egzemplarzy niska. Pomimo tego Tama zdoby\u0142a cenne do\u015bwiadczenie. Na pocz\u0105tku lat 50-tych pierwszych japo\u0144skich producent\u00f3w czeka\u0142a zupe\u0142nie nowa rzeczywisto\u015b\u0107. W tym czasie na drogach pojawi\u0142y si\u0119 samochody nowej klasy – kei car, kt\u00f3re by\u0142y tanie w produkcji, zu\u017cywa\u0142y ma\u0142o paliwa i zajmowa\u0142y ma\u0142o miejsca mieszcz\u0105c mo\u017cliwie najwi\u0119cej pasa\u017cer\u00f3w.\u00a0 <\/span><\/p>\n

W tym czasie problemy z dost\u0119pem do paliw sko\u0144czy\u0142y si\u0119 i Japo\u0144czycy rozpoczynali poszukiwania pierwszych spalinowych samochod\u00f3w rodzinnych. Wyb\u00f3r by\u0142 niewielki. Japo\u0144skie montownie produkowa\u0142y g\u0142\u00f3wnie pojazdu u\u017cytkowe a importowane samochody ameryka\u0144skie by\u0142y drogie i paliwo\u017cerne. Tama nie by\u0142a doskona\u0142a, ale z niej powsta\u0142a marka, kt\u00f3r\u0105 dzi\u015b znamy. W listopadzie 1952 roku Tama zmieni\u0142a nazw\u0119 na Prince Motor Company. Nowa generacja modeli by\u0142a wyposa\u017cona wy\u0142\u0105cznie w silniki spalinowe a oferta obejmowa\u0142a \u015bredniej klasy limuzyny.<\/p>\n

Prince, jak \u0142atwo zgadn\u0105\u0107, to dzisiejszy Nissan. Modelem Nissana, kt\u00f3ry nawi\u0105zywa\u0142 do pierwszego pojazdu elektrycznego w powojennej historii japo\u0144skiej motoryzacji by\u0142 Leaf. Czy tylko rodzaj nap\u0119du by\u0142 podobny do Tamy? Nie, r\u00f3wnie\u017c zasi\u0119g by\u0142 podobny. Tak, to z\u0142o\u015bliwo\u015b\u0107, ale Leaf nigdy nie by\u0142 znany jako „d\u0142ugodystansowiec”. Tama to pionier japo\u0144skich samochod\u00f3w elektrycznych i fundament imperium przemys\u0142owego kt\u00f3re stworzy\u0142o \u201eZetki\u201d, Skyline i Patrola. Do dzi\u015b przetrwa\u0142o zaledwie kilka pojazd\u00f3w tej marki. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 zachowanych egzemplarzy posiada Nissan.<\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Japo\u0144ski przemys\u0142 motoryzacyjny po II Wojnie \u015awiatowej odradza\u0142 si\u0119 powoli. Zniszczone fabryki przy udziale Ameryki powoli odzyskiwa\u0142y moce produkcyjne. Produkowano g\u0142\u00f3wnie pojazdy ci\u0119\u017carowe i dostawcze oraz maszyny przemys\u0142owe. Samoch\u00f3d dla przeci\u0119tnego Japo\u0144czyka? To nie by\u0142o mo\u017cliwe. Problemem by\u0142 dost\u0119p taniego paliwa. Dawne fabryki lotnicze w Japonii straci\u0142y zam\u00f3wienia (przedsi\u0119biorstwa mia\u0142y zakaz produkcji samolot\u00f3w) i grozi\u0142o\u2026 Dowiedz si\u0119 wi\u0119cej »<\/a><\/span><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":21107,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[5],"tags":[206,1825,3509,3511,3510],"class_list":["post-21100","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-historia","tag-elektryczny-naped","tag-nissan","tag-tama","tag-tama-junior","tag-tama-senior"],"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/874ae4e04c73bc250054a9ef7b68f27f6a904f2b.png",320,240,false],"landscape":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/874ae4e04c73bc250054a9ef7b68f27f6a904f2b.png",320,240,false],"portraits":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/874ae4e04c73bc250054a9ef7b68f27f6a904f2b.png",320,240,false],"thumbnail":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/874ae4e04c73bc250054a9ef7b68f27f6a904f2b-150x150.png",150,150,true],"medium":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/874ae4e04c73bc250054a9ef7b68f27f6a904f2b-300x225.png",300,225,true],"large":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/874ae4e04c73bc250054a9ef7b68f27f6a904f2b.png",320,240,false],"1536x1536":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/874ae4e04c73bc250054a9ef7b68f27f6a904f2b.png",320,240,false],"2048x2048":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/874ae4e04c73bc250054a9ef7b68f27f6a904f2b.png",320,240,false],"post-thumbnail":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/874ae4e04c73bc250054a9ef7b68f27f6a904f2b.png",320,240,false],"excerpt-thumbnail":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/874ae4e04c73bc250054a9ef7b68f27f6a904f2b-200x140.png",200,140,true],"excerpt-thumbnail-mobile":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/874ae4e04c73bc250054a9ef7b68f27f6a904f2b-320x200.png",320,200,true]},"rttpg_author":{"display_name":"Zbigniew Kluczkowski","author_link":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/author\/admin\/"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"\"Historyczne\" wpisy<\/a>","rttpg_excerpt":"Japo\u0144ski przemys\u0142 motoryzacyjny po II Wojnie \u015awiatowej odradza\u0142 si\u0119 powoli. Zniszczone fabryki przy udziale Ameryki powoli odzyskiwa\u0142y moce produkcyjne. Produkowano g\u0142\u00f3wnie pojazdy ci\u0119\u017carowe i dostawcze oraz maszyny przemys\u0142owe. Samoch\u00f3d dla przeci\u0119tnego Japo\u0144czyka? To nie by\u0142o mo\u017cliwe. Problemem by\u0142 dost\u0119p taniego paliwa. Dawne fabryki lotnicze w Japonii straci\u0142y zam\u00f3wienia (przedsi\u0119biorstwa mia\u0142y zakaz produkcji samolot\u00f3w) i grozi\u0142o\u2026…","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/21100","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=21100"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/21100\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":21109,"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/21100\/revisions\/21109"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/21107"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=21100"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=21100"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=21100"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}