{"id":3851,"date":"2016-11-25T16:50:46","date_gmt":"2016-11-25T15:50:46","guid":{"rendered":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/?p=3851"},"modified":"2021-11-25T22:18:16","modified_gmt":"2021-11-25T21:18:16","slug":"prawdziwy-krol-polskiej-wsi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/2016\/11\/25\/prawdziwy-krol-polskiej-wsi\/","title":{"rendered":"Komar – prawdziwy kr\u00f3l polskiej wsi"},"content":{"rendered":"

Obecnie, gdy tylko obowi\u0105zuj\u0105ce przepisy prawa powstrzymuj\u0105 wielu rodzic\u00f3w i chrzestnych przed zakupem samochodu lub mieszkania na I Komuni\u0119 \u015awi\u0119t\u0105 ma\u0142o kto pami\u0119ta, \u017ce jeszcze 20-30 lat temu najpopularniejszym prezentem z tej okazji by\u0142 rower. Nie pierwszy, lepszy rower a \u201esk\u0142adak\u201d serii Wigry lub Jubilat \u2013 oba produkcji bydgoskiego Rometa. By\u0142 to prezent d\u0142ugo wyczekiwany, daj\u0105cy mn\u00f3stwo rado\u015bci. Rower by\u0142 dla dzieci tym, czym dla doros\u0142ych jest samoch\u00f3d \u2013 dawa\u0142 poczucie wolno\u015bci.<\/p>\n

Historia Rometa si\u0119ga 1948 roku. Dnia 15 wrze\u015bnia tego roku na mocy Zarz\u0105dzenia Ministra Przemys\u0142u i Handlu powo\u0142ano Zjednoczone Zak\u0142ady Rowerowe z siedzib\u0105 w Bydgoszczy przy ulicy Fordo\u0144skiej 2. Z up\u0142ywem lat ZZR rozros\u0142o si\u0119 do a\u017c 6 zak\u0142ad\u00f3w \u2013 5 produkcyjnych oraz 1 transportowego. Romet w czasach najwi\u0119kszego zbytu produkowa\u0142 rocznie a\u017c 1.200.000 sztuk rower\u00f3w oraz 200.000 motorower\u00f3w. \u017baden producent \u015brodk\u00f3w transportu w PRL-u, z FSO na czele nie notowa\u0142 takiego poziomu produkcji.<\/p>\n

Romet znany jest z produkcji \u201eKomara\u201d \u2013 chyba najbardziej znanego motoroweru w Polsce. Mniej popularny by\u0142 tylko Ogar, r\u00f3wnie\u017c produkcji Rometa. Warto wspomnie\u0107 o Pony, czyli popularnej, malutkiej \u201eMotorynce\u201d, kt\u00f3ra r\u00f3wnie\u017c powstawa\u0142a\u00a0u Rometa. Te motorowery by\u0142y, i nadal cz\u0119sto s\u0105, pierwszym pojazdem silnikowym m\u0142odych Polak\u00f3w\u00a0i do dzi\u015b s\u0105 u\u017cytkowane. Najcz\u0119\u015bciej mo\u017cna je spotka\u0107 na wsi, cho\u0107 konkurencja ze strony tanich chi\u0144skich skuter\u00f3w jest coraz wi\u0119ksza.<\/p>\n

Pierwszy Komar – jeszcze z silnikiem Simsona<\/strong><\/p>\n

\"komar1\"<\/a><\/p>\n

\u0179r\u00f3d\u0142o: jacomoto.pl<\/p>\n

Historia Komara si\u0119ga ko\u0144ca lat 50-tych. Pierwsze prototypy z silnikiem Simsona powsta\u0142y w 1957 roku. Konstrukcj\u0119 motoroweru dla „mas pracuj\u0105cych” \u00a0zawdzi\u0119czamy in\u017cynierom: B. K\u0119dzierskiemu, A. Kontzerze i J. Podlaskiemu. Pierwsze testy drogowe przeprowadzono dwa lata p\u00f3\u017aniej. „Komar” do produkcji wszed\u0142 w 1960 roku i od razu przypad\u0142 do gustu Polakom. By\u0142 tani i genialnie prosty\u00a0w obs\u0142udze. Przez a\u017c 23 lata produkcji zmieni\u0142a si\u0119 jego konstrukcja, ale nadal by\u0142 najta\u0144szym motorowerem dost\u0119pnym na naszym rynku.<\/p>\n

Przez tak d\u0142ugi okres produkcji u\u017cywano kilku silnik\u00f3w, sztywny ty\u0142 doczeka\u0142 si\u0119 dw\u00f3ch ma\u0142ych teleskop\u00f3w spr\u0119\u017cynowych oraz zrezygnowano z monta\u017cu peda\u0142\u00f3w. Wprowadzono nawet wersj\u0119 z automatycznym sprz\u0119g\u0142em i skrzyni\u0105 o 1. prze\u0142o\u017ceniu, odmiana sport z importowanym\u00a0z W\u0142och siedzeniem i p\u0142askim bakiem. „Sport” by\u0142 tylko z nazwy. Domoro\u015bli konstruktorzy cz\u0119sto montowali do niego … hak holowniczy. W ten spos\u00f3b mo\u017cna by\u0142o holowa\u0107 lekki w\u00f3zek z obci\u0105\u017ceniem w postaci 50-kilowego wype\u0142nionego worka.<\/p>\n

Wa\u017c\u0105cy od 45 do 50 kg pojazd mia\u0142 d\u0142ugo\u015b\u0107 178 cm. Standardowa wysoko\u015b\u0107 siode\u0142ka wynosi\u0142a 82 cm. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 Komar\u00f3w w zbiorniku paliwa mie\u015bci\u0142a 6 dm3 <\/span><\/sup>paliwa, kt\u00f3re teoretycznie wystarcza\u0142y na 300 km jazdy. W praktyce, przy znacznym obci\u0105\u017ceniu lub z rozregulowanym silnikiem „Komar” m\u00f3g\u0142 przejecha\u0107 dystans nawet o po\u0142ow\u0119 kr\u00f3tszy. Wersje \u201eSport\u201d mia\u0142y zbiornik o poj. 9 dm3<\/span><\/sup>\u00a0a rezerwa paliwa zosta\u0142a powi\u0119kszona z 0,5 dm3\u00a0<\/span><\/sup>(w ka\u017cdej odmianie \u201dcywilnej\u201d) do 2 dm3<\/span><\/sup>. To znacznie poprawi\u0142o zasi\u0119g.<\/p>\n

Silnik S-38<\/strong><\/p>\n

\"6a601c30a1345188med\"<\/a><\/p>\n

\u0179r\u00f3d\u0142o: MotoManiacy.com<\/p>\n

Najpopularniejszy silnik Komara oznaczony jako \u201eS-38\u201d pozwala\u0142 osi\u0105ga\u0107 pr\u0119dko\u015b\u0107 40 km\/h. By\u0142 to dwusuw ch\u0142odzony powietrzem o poj. 49,8 cm3<\/span><\/sup> oraz mocy oko\u0142o 1,4 KM. Moment obrotowy wynosi\u0142\u00a02,8 Nm. Do przeniesienia nap\u0119du s\u0142u\u017cy\u0142a 2 \u2013 biegowa skrzynia oraz dwutarczowe sprz\u0119g\u0142o. To wystarcza\u0142o do przewiezienia tylko jednej osoby oraz jej baga\u017cu. Komar z racji lekkiej konstrukcji nie m\u00f3g\u0142 by\u0107 \u015brodkiem transportu dla dw\u00f3ch os\u00f3b. Do tego zadania lepiej przystosowany by\u0142 jego nast\u0119pca, kt\u00f3ry by\u0142 ju\u017c zupe\u0142nie inn\u0105 konstrukcj\u0105.<\/p>\n

Ogar by\u0142 rozwini\u0119ciem konstrukcji modelu 50 T3, kt\u00f3ry wyposa\u017cano w silnik firmy Dezamet.\u00a0W wyniku wsp\u00f3\u0142pracy z czechos\u0142owack\u0105 Jav\u0105 do nap\u0119du Ogara u\u017cyto silnika Java 223, kt\u00f3ry jednak poddano \u201ekuracji os\u0142abiaj\u0105cej\u201d. Moc spad\u0142a z 3,5 do 2 KM a moment obrotowy zmniejszono z 4 do 3,5 Nm. Do przeniesienia nap\u0119du s\u0142u\u017cy\u0142a 3 \u2013 biegowa skrzynia. Ogar \u201ena sucho\u201d wa\u017cy\u0142 60 kg a jego zbiornik paliwa mie\u015bci\u0142 dok\u0142adnie tyle, co w \u201esportowych\u201d odmianach Komara. Przy pr\u0119dko\u015bci maksymalnej r\u00f3wniej 50 km\/h Ogar zu\u017cywa\u0142 3 dm3<\/span><\/sup> \/100km.<\/p>\n

Takie dane charakteryzowa\u0142y podstawow\u0105 wersj\u0119 200 oraz nieco ulepszony model oznaczony jako 201. Nieco s\u0142absza wersja oznaczona symbolem 205 mia\u0142a silnik z Dezametu o mocy 1,7 KM. Ogar 205 przenosi\u0142 moc na tylne ko\u0142o za pomoc\u0105 2 \u2013 biegowej skrzyni, wa\u017cy\u0142 58 kg a mniejsza moc odbi\u0142a si\u0119 na osi\u0105gach. „205-tka” osi\u0105ga\u0142a najwy\u017cej 45 km\/h. Jedynie ni\u017csza cena uzasadnia\u0142a wyb\u00f3r tej wersji. Ten model produkowano w latach 1986 – 1993, do momentu og\u0142oszenia upad\u0142o\u015bci przez producenta.<\/p>\n

Jednym z najbardziej charakterystycznych produkt\u00f3w Rometa by\u0142 motorower o nazwie Pony, powszechnie znany jako \u201eMotorynka\u201d. Produkowany w latach 1978-1994 by\u0142 przeznaczony dla m\u0142odzie\u017cy i dlatego te\u017c by\u0142 to pierwszy pojazd silnikowy wielu nastolatk\u00f3w. Ka\u017cdy kto nie grzeszy\u0142 nik\u0142\u0105 postur\u0105 nie odwa\u017cy\u0142by si\u0119 wsi\u0105\u015b\u0107 na t\u0105 miniatur\u0119 motocykla. Gdy jednak si\u0119 odwa\u017cy\u0142, wywo\u0142a\u0142 w okolicy sensacj\u0119 godn\u0105 wzmianki w tabloidzie. Motorynka by\u0142a naprawd\u0119 ma\u0142a i bez rozkr\u0119cania mog\u0142a by\u0107 przewo\u017cona w baga\u017cniku samochodu.<\/p>\n

S\u0142ynna „Motorynka”<\/strong><\/p>\n

\"motorynka-romet-pony-1986r-jak-nowa-piekna-3089153496-1\"<\/a><\/p>\n

\u0179r\u00f3d\u0142o: imged.pl<\/p>\n

Do nap\u0119du Pony stosowano silnik Dezametu o mocy 1,7 KM. Motorynka w wyposa\u017ceniu nie mia\u0142a nawet takich \u201eluksus\u00f3w\u201d jak pr\u0119dko\u015bciomierz czy elektrycznego klaksonu. Przez prawie wszystkie lata produkcji Pony wyposa\u017cano w mechaniczny dzwonek rowerowy. Wa\u017c\u0105cy zaledwie 35 do 40 kg Pony m\u00f3g\u0142 p\u0119dzi\u0107 z pr\u0119dko\u015bci\u0105 do 40 km\/h zu\u017cywaj\u0105c przy tym 2 dm3<\/span><\/sup> paliwa na ka\u017cde 100 km. Pomimo wielu lat produkcji r\u00f3\u017cnice pomi\u0119dzy pierwszymi a ostatnimi wersjami s\u0105 minimalne a ceny zadbanych egzemplarzy rosn\u0105.<\/p>\n

Produkty firmowane przez Rometa by\u0142y tak udane, \u017ce eksportowano je na zach\u00f3d. Konkurencja by\u0142a znacznie lepsza, ale i dro\u017csza dzi\u0119ki czemu\u00a0w krajach bloku komunistycznego sprzeda\u017c bi\u0142a kolejne rekordy. Odpowiedzialna za eksport Centrala Handlu Zagranicznego, podobnie jak w przypadku rower\u00f3w, sprzedawa\u0142a tylko najlepiej wyposa\u017cone modele, kt\u00f3re nie oferowano na rynku krajowym. Sytuacj\u0119 zmieni\u0142 upadek komunizmu i wtedy\u00a0klienci zwr\u00f3cili si\u0119 w stron\u0119 nowoczesnych skuter\u00f3w i motorower\u00f3w japo\u0144skiej produkcji.<\/p>\n

Po kolejnej reanimacji w 2006 roku Romet nadal wytwarza nowe modele jedno\u015blad\u00f3w. Nie jest to ju\u017c nazwa w\u0142asna producenta. Obecnie nale\u017cy do producenta rower\u00f3w \u2013 firmy Arkus. Specjalnie na potrzeby produkcji pojazd\u00f3w silnikowych stworzono nowy dzia\u0142 nazwany Romet Motors, kt\u00f3ry opr\u00f3cz motorower\u00f3w i skuter\u00f3w produkuje nawet ma\u0142e auto elektryczne. W ostatnich latach znacznie wzros\u0142a liczba skuter\u00f3w i motorower\u00f3w marki Romet, kt\u00f3re pojawiaj\u0105 si\u0119 na drogach. Zaczynamy ceni\u0107 to co nasze.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Obecnie, gdy tylko obowi\u0105zuj\u0105ce przepisy prawa powstrzymuj\u0105 wielu rodzic\u00f3w i chrzestnych przed zakupem samochodu lub mieszkania na I Komuni\u0119 \u015awi\u0119t\u0105 ma\u0142o kto pami\u0119ta, \u017ce jeszcze 20-30 lat temu najpopularniejszym prezentem z tej okazji by\u0142 rower. Nie pierwszy, lepszy rower a \u201esk\u0142adak\u201d serii Wigry lub Jubilat \u2013 oba produkcji bydgoskiego Rometa. By\u0142 to prezent d\u0142ugo wyczekiwany,\u2026 Dowiedz si\u0119 wi\u0119cej »<\/a><\/span><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":3859,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[5],"tags":[1001,1002,999,1000],"class_list":["post-3851","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-historia","tag-komar","tag-motorynka","tag-romet","tag-romet-ogar"],"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2016\/11\/2dd49434a60b52a54b29d1766c42528a6237.jpg",320,240,false],"landscape":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2016\/11\/2dd49434a60b52a54b29d1766c42528a6237.jpg",320,240,false],"portraits":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2016\/11\/2dd49434a60b52a54b29d1766c42528a6237.jpg",320,240,false],"thumbnail":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2016\/11\/2dd49434a60b52a54b29d1766c42528a6237-150x150.jpg",150,150,true],"medium":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2016\/11\/2dd49434a60b52a54b29d1766c42528a6237-300x225.jpg",300,225,true],"large":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2016\/11\/2dd49434a60b52a54b29d1766c42528a6237.jpg",320,240,false],"1536x1536":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2016\/11\/2dd49434a60b52a54b29d1766c42528a6237.jpg",320,240,false],"2048x2048":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2016\/11\/2dd49434a60b52a54b29d1766c42528a6237.jpg",320,240,false],"post-thumbnail":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2016\/11\/2dd49434a60b52a54b29d1766c42528a6237.jpg",320,240,false],"excerpt-thumbnail":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2016\/11\/2dd49434a60b52a54b29d1766c42528a6237.jpg",187,140,false],"excerpt-thumbnail-mobile":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2016\/11\/2dd49434a60b52a54b29d1766c42528a6237.jpg",267,200,false]},"rttpg_author":{"display_name":"Zbigniew Kluczkowski","author_link":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/author\/admin\/"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"\"Historyczne\" wpisy<\/a>","rttpg_excerpt":"Obecnie, gdy tylko obowi\u0105zuj\u0105ce przepisy prawa powstrzymuj\u0105 wielu rodzic\u00f3w i chrzestnych przed zakupem samochodu lub mieszkania na I Komuni\u0119 \u015awi\u0119t\u0105 ma\u0142o kto pami\u0119ta, \u017ce jeszcze 20-30 lat temu najpopularniejszym prezentem z tej okazji by\u0142 rower. Nie pierwszy, lepszy rower a \u201esk\u0142adak\u201d serii Wigry lub Jubilat \u2013 oba produkcji bydgoskiego Rometa. By\u0142 to prezent d\u0142ugo wyczekiwany,\u2026…","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3851","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3851"}],"version-history":[{"count":7,"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3851\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":12379,"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3851\/revisions\/12379"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/3859"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3851"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3851"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3851"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}