{"id":5339,"date":"2017-11-06T18:24:13","date_gmt":"2017-11-06T18:24:13","guid":{"rendered":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/?p=5339"},"modified":"2022-01-22T15:33:21","modified_gmt":"2022-01-22T14:33:21","slug":"radiowa_rewolucja","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/2017\/11\/06\/radiowa_rewolucja\/","title":{"rendered":"Radiowa rewolucja, cz\u0119\u015b\u0107 pierwsza"},"content":{"rendered":"

Podr\u00f3\u017c samochodem w dzisiejszych czasach jest znacznie ciekawsza ni\u017c kiedy\u015b. Do dyspozycji kierowcy s\u0105 r\u00f3\u017cne urz\u0105dzenia pok\u0142adowe \u2013 od radia, poprzez nawigacj\u0119 a\u017c po wynalazki typu radar, kt\u00f3ry \u201ewidzi\u201d to, czego nie widz\u0105 reflektory i kierowca. W latach 20 \u2013 tych nie by\u0142o takich udogodnie\u0144. By\u0142o nudno, ale pozwala\u0142o to\u00a0na baczniejsze obserwowanie drogi. Niestety – kierowca jad\u0105cy sam strasznie si\u0119 nudzi\u0142. Lekarstwem na to mia\u0142o by\u0107 radio – „piekielny wynalazek”, kt\u00f3ry w\u00f3wczas by\u0142 jedynym \u017ar\u00f3d\u0142em naj\u015bwie\u017cszych informacji.<\/p>\n

W latach 20-tych odbiorniki radiowe by\u0142y jeszcze znacznej wielko\u015bci. Nawet te najmniejsze\u00a0nie mog\u0142y by\u0107 zainstalowane w samochodzie, gdy\u017c zabiera\u0142yby miejsce przeznaczone dla pasa\u017cer\u00f3w a ich ewentualne zasilanie z akumulatora powodowa\u0142o szybkie roz\u0142adowanie. Taki by\u0142 pierwszy odbiornik radiowy umieszczony w samochodzie cywilnym w 1922 roku. By\u0142a to amatorska konstrukcja – George Frost w swoim Fordzie T m\u00f3g\u0142 nadawa\u0107 i odbiera\u0107 komunikaty radiowe lub po prostu s\u0142ucha\u0107 muzyki. Jego wynalazek szybko zosta\u0142 zauwa\u017cony.<\/p>\n

George Frost i jego wynalazek<\/strong><\/p>\n

\"\"<\/a>\u0179r\u00f3d\u0142o: Blog Radio Moments<\/p>\n

Cztery lata p\u00f3\u017aniej w urz\u0119dzie patentowym zarejestrowano projekt odbiornika przeznaczonego dla samochod\u00f3w.\u00a0Odbiornik o nazwie „Airtone 3D” by\u0142 rewolucj\u0105 na rynku radiowym i to jego wymienia si\u0119 jako pierwszy model dost\u0119pny dla klient\u00f3w. Niestety jego cena wynosi\u0142a 1\/4 ceny Forda T.\u00a0W ci\u0105gu nast\u0119pnych trzech lat firmy Philco, Delco i Galvin Manufakturing Corporation pokaza\u0142y swoje pierwsze modele odbiornik\u00f3w przeznaczone do samochod\u00f3w. W ten spos\u00f3b szybko zdominowa\u0142y rynek, ale zwyci\u0119zca m\u00f3g\u0142 by\u0107 tylko jeden a by\u0142o nim … Philco.<\/p>\n

Pierwsze modele Philco kosztowa\u0142y \u201ebajo\u0144skie\u201d 150 dolar\u00f3w. W 1931 roku uda\u0142o si\u0119 obni\u017cy\u0107 ceny do 100$. Konkurencyjne radio Galvin by\u0142o nieznacznie dro\u017csze dlatego te\u017c Philco zyska\u0142o zam\u00f3wienia od koncern\u00f3w GM i Forda oraz … wi\u0119kszo\u015bci s\u0142u\u017cb w tym policji. Niestety kilka lat po spektakularnym sukcesie okaza\u0142o si\u0119, \u017ce producent nie p\u0142aci podatk\u00f3w i przez afer\u0119 straci\u0142 rz\u0105dowe wsparcie. W tym samym czasie Galvin przej\u0105\u0142 wi\u0119kszo\u015b\u0107 rynku a jego marka Motorola w zaledwie kilka lat sta\u0142a si\u0119 znana w ca\u0142ym kraju.<\/p>\n

Amerykanie pokochali nowy wynalazek, ale obs\u0142uga nadal sprawia\u0142a im problemy. Podobny problem mieli Europejczycy, kt\u00f3rym Blaupunkt (w\u00f3wczas jeszcze jako Ideal) zaproponowa\u0142 w 1932 roku swoj\u0105 wizj\u0119 odbiornika. By\u0142 r\u00f3wnie drogi oraz stosunkowo du\u017cy \u2013 o kubaturze 10 dm3<\/span><\/sup> oraz wadze 12 kg. W tym czasie Amerykanie konstruowali ju\u017c mniejsze modele, ale \u017caden z nich nie by\u0142 w ca\u0142o\u015bci umieszczony w najlepszym do tego miejscu – g\u00f3rnej cz\u0119\u015bci deski rozdzielczej \u00a0pojazdu, dok\u0142adnie na \u015brodku jej szeroko\u015bci. To powodowa\u0142o problemy ze zmian\u0105 stacji podczas jazdy.<\/p>\n

Chc\u0105c zmieni\u0107 stacj\u0119 kierowca by\u0142 zmuszony zatrzyma\u0107 pojazd lub prosi\u0107 o to pasa\u017cera. Znacz\u0105cym u\u0142atwieniem by\u0142o niewielkie urz\u0105dzenie, kt\u00f3re wprowadzono kilka lat p\u00f3\u017aniej.\u00a0Za pomoc\u0105 ma\u0142ego prze\u0142\u0105cznika montowanego\u00a0na kolumnie kierownicy mo\u017cliwe by\u0142o zmienianie cz\u0119stotliwo\u015bci oraz g\u0142o\u015bno\u015bci odbiornika. „Pilot” oczywi\u015bcie by\u0142 po\u0142\u0105czony kablem z reszt\u0105 odbiornika. Takie sterowanie posiada\u0142 s\u0142ynny „Autosuper 5” – popularny radioodtwarzacz samochodowy instalowany g\u0142\u00f3wnie w modelach niemieckich producent\u00f3w.<\/p>\n

Ideal Autosuper 5 ze sterowaniem przy kolumnie kierownicy<\/strong><\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\u0179r\u00f3d\u0142o: Auto \u015awiat<\/p>\n

Pod koniec lat 30-tych odbiornik zacz\u0105\u0142 stanowi\u0107 ca\u0142o\u015b\u0107. Wcze\u015bniejsze modele by\u0142y w zasadzie instalacj\u0105, kt\u00f3ra by\u0142a ukryta w kilku miejscach. Cho\u0107 nie ustalono jeszcze jednakowych rozmiar\u00f3w urz\u0105dzenia, producenci podj\u0119li pr\u00f3by skonstruowania jednolitej obudowy dla potrzeb ca\u0142ej bran\u017cy. Wynikiem tego by\u0142y konstrukcje \u0142\u0105cz\u0105ce zar\u00f3wno „skal\u0119”, pokr\u0119t\u0142a i g\u0142o\u015bniki w jednym zintegrowanym urz\u0105dzeniu. Niestety urz\u0105dzenia by\u0142y nadal drogie – niekt\u00f3re modele wyceniono a\u017c na 1\/10 warto\u015bci nowego pojazdu. Na szcz\u0119\u015bcie nie na d\u0142ugo …<\/p>\n

Na zlecenie projektant\u00f3w VW firma Blaupunkt (od 1938 r.) przygotowa\u0142a mo\u017cliwie najta\u0144szy odbiornik w cenie … 76 marek. W 1940 roku firma Clarion o japo\u0144skim rodowodzie jako pierwsza pokaza\u0142a radioodbiornik dostosowany dla potrzeb transportu zbiorowego. Namiastka profesjonalnego car-audio (a w zasadzie car-radio) oparta by\u0142a na odbiorniku i kilku g\u0142o\u015bnikach rozlokowanych w r\u00f3\u017cnych miejscach pojazdu. W tym samym czasie z wn\u0119trza pojazdu znikn\u0119\u0142y przeno\u015bne adaptery, ale klienci nadal byli zainteresowani s\u0142uchaniem w\u0142asnej muzyki.<\/p>\n

Dla nich Chrysler oraz RCA Victor tu\u017c po wojnie opracowali … gramofony wbudowane w desk\u0119 rozdzielcz\u0105. Projekt RCA opiera\u0142 si\u0119 na wykorzystaniu standardowych p\u0142yt, wobec czego nie by\u0142 praktyczny. Chrysler zaoferowa\u0142 lepsze rozwi\u0105zanie – odtwarzacz „Highway Hi-Fi”, kt\u00f3ry wykorzystywa\u0142 mniejszy dwustronny winylowy no\u015bnik o maksymalnym czasie nagrywania do 90 minut. Niestety zintegrowanie nap\u0119d\u00f3w do p\u0142yt z nadwoziem nie by\u0142o najlepszym pomys\u0142em – wstrz\u0105sy nadwozia wp\u0142ywa\u0142y na odczyt \u015bcie\u017cki gramofonu co powodowa\u0142o zniekszta\u0142cenia w odbiorze.<\/p>\n

Pierwszy „odtwarzacz Hi-Fi” zainstalowany w Imperialu<\/strong><\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\u0179r\u00f3d\u0142o: imperialclub.com<\/p>\n

Ostatecznie pomys\u0142 zintegrowanego nap\u0119du do p\u0142yt zosta\u0142 wycofany a producenci skupili si\u0119 na zmniejszeniu rozmiar\u00f3w odbiornika. Dalsza miniaturyzacja odbiornik\u00f3w nie by\u0142a mo\u017cliwa bez wynalazku tranzystora. Dzi\u0119ki nim odbi\u00f3r mia\u0142 by\u0107 lepszy a konstrukcja znacznie l\u017cejsza. Niestety by\u0142y one zbyt drogie do masowej produkcji i dopiero wzrost zainteresowania informatyk\u0105 wp\u0142yn\u0105\u0142 na spadek cen.\u00a0Pierwszym tranzystorowym odbiornikiem by\u0142o Philco z 1955 roku stanowi\u0105ce wyposa\u017cenie luksusowego Chryslera Imperial.<\/p>\n

W 1952 roku Blaupunkt wprowadzi\u0142 na rynek odbiornik FM. By\u0142 to wielki krok i szansa\u00a0dla lokalnych, ma\u0142ych rozg\u0142o\u015bni na zaistnienie na falach eteru. Ten wynalazek zyska\u0142 popularno\u015b\u0107 g\u0142\u00f3wnie w Europie, gdzie wzorem rynku ameryka\u0144skiego, zacz\u0119\u0142y nadawa\u0107 ma\u0142e lokalne rozg\u0142o\u015bnie. Kilka lat p\u00f3\u017aniej producenci powr\u00f3cili do koncepcji wymiennego no\u015bnika, kt\u00f3ry by\u0142by tani a jednocze\u015bnie m\u00f3g\u0142 s\u0142u\u017cy\u0107 do zapisu przynajmniej kilkunastu utwor\u00f3w. Nowy no\u015bnik mia\u0142 by\u0107 miniatur\u0105 nap\u0119du wykorzystywanego w informatyce, ale … o tym w nast\u0119pnej cz\u0119\u015bci.<\/p>\n

Cz\u0119\u015b\u0107 druga<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Podr\u00f3\u017c samochodem w dzisiejszych czasach jest znacznie ciekawsza ni\u017c kiedy\u015b. Do dyspozycji kierowcy s\u0105 r\u00f3\u017cne urz\u0105dzenia pok\u0142adowe \u2013 od radia, poprzez nawigacj\u0119 a\u017c po wynalazki typu radar, kt\u00f3ry \u201ewidzi\u201d to, czego nie widz\u0105 reflektory i kierowca. W latach 20 \u2013 tych nie by\u0142o takich udogodnie\u0144. By\u0142o nudno, ale pozwala\u0142o to\u00a0na baczniejsze obserwowanie drogi. Niestety –\u2026 Dowiedz si\u0119 wi\u0119cej »<\/a><\/span><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":5364,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[5],"tags":[1288,1284,1285,1286,1287],"class_list":["post-5339","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-historia","tag-chrysler-highway-hi-fi","tag-historia-radioodtwarzacza-samochodowego","tag-ideal-autosuper-5","tag-motorola","tag-philco"],"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2017\/11\/ideal.jpeg",320,240,false],"landscape":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2017\/11\/ideal.jpeg",320,240,false],"portraits":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2017\/11\/ideal.jpeg",320,240,false],"thumbnail":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2017\/11\/ideal-150x150.jpg",150,150,true],"medium":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2017\/11\/ideal-300x225.jpg",300,225,true],"large":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2017\/11\/ideal.jpeg",320,240,false],"1536x1536":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2017\/11\/ideal.jpeg",320,240,false],"2048x2048":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2017\/11\/ideal.jpeg",320,240,false],"post-thumbnail":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2017\/11\/ideal.jpeg",320,240,false],"excerpt-thumbnail":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2017\/11\/ideal.jpeg",187,140,false],"excerpt-thumbnail-mobile":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2017\/11\/ideal.jpeg",267,200,false]},"rttpg_author":{"display_name":"Zbigniew Kluczkowski","author_link":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/author\/admin\/"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"\"Historyczne\" wpisy<\/a>","rttpg_excerpt":"Podr\u00f3\u017c samochodem w dzisiejszych czasach jest znacznie ciekawsza ni\u017c kiedy\u015b. Do dyspozycji kierowcy s\u0105 r\u00f3\u017cne urz\u0105dzenia pok\u0142adowe \u2013 od radia, poprzez nawigacj\u0119 a\u017c po wynalazki typu radar, kt\u00f3ry \u201ewidzi\u201d to, czego nie widz\u0105 reflektory i kierowca. W latach 20 \u2013 tych nie by\u0142o takich udogodnie\u0144. By\u0142o nudno, ale pozwala\u0142o to\u00a0na baczniejsze obserwowanie drogi. Niestety –\u2026…","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5339","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5339"}],"version-history":[{"count":18,"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5339\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":12725,"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5339\/revisions\/12725"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/5364"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5339"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=5339"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=5339"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}