{"id":6818,"date":"2018-09-21T15:20:29","date_gmt":"2018-09-21T15:20:29","guid":{"rendered":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/?p=6818"},"modified":"2022-01-22T15:21:15","modified_gmt":"2022-01-22T14:21:15","slug":"poczatki-automobilizmu-na-ziemiach-polskich-czesc-pierwsza","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/2018\/09\/21\/poczatki-automobilizmu-na-ziemiach-polskich-czesc-pierwsza\/","title":{"rendered":"Pocz\u0105tki automobilizmu na Ziemiach Polskich, cz\u0119\u015b\u0107 pierwsza"},"content":{"rendered":"

Zanim zaczniemy o motoryzacji, nale\u017cy wspomnie\u0107, \u017ce ju\u017c w 1151 roku (!) w okolicach Konina znajdowa\u0142 si\u0119 pierwszy znak drogowy. By\u0142 to blok skalny z wyrytymi kierunkami najwi\u0119kszych miast \u00f3wczesnej Europy. Na pierwsze pr\u00f3by spisania przepis\u00f3w ruchu drogowego nale\u017ca\u0142o poczeka\u0107 a\u017c do 1826 roku. Polski nie by\u0142o wtedy na mapie, ale prawo zacz\u0119\u0142o obowi\u0105zywa\u0107 na terenie zabor\u00f3w. Kogo dotyczy\u0142o? Pieszych oraz ka\u017cdego powo\u017c\u0105cego zaprz\u0119giem konnym. Wo\u017anica mia\u0142 surowy zakaz „wprowadzania koni w cwa\u0142”. Nie by\u0142o jeszcze mandat\u00f3w, by\u0142y kary pouczenia.<\/em><\/p>\n

Na Ziemiach Polskich ju\u017c na pocz\u0105tku lat 90 \u2013 tych XIX wieku pojawi\u0142y si\u0119 pierwsze konstrukcje, do kt\u00f3rych nap\u0119du stosowano maszyn\u0119 parow\u0105 lub silnik spalinowy. Co ciekawe, po ulicach \u00f3wczesnej stolicy mo\u017cna by\u0142o zauwa\u017cy\u0107 nawet elektromobile, kt\u00f3rymi w niedzielne popo\u0142udnia warszawska elita udawa\u0142a si\u0119 na przeja\u017cd\u017ck\u0119 po okolicznym parku. Jednak to by\u0142y sporadyczne przypadki. Automobil w\u00f3wczas kosztowa\u0142 maj\u0105tek a do pierwszych lat XX wieku nie by\u0142o \u017cadnego oficjalnego przedstawiciela producenta. Polscy pasjonaci „pojazd\u00f3w bez koni” jednak nie pr\u00f3\u017cnowali.<\/p>\n

Pierwszym pojazdem polskiej konstrukcji, kt\u00f3ry mia\u0142 s\u0142u\u017cy\u0107 jako \u201epojazd bez koni\u201d by\u0142a „Jask\u00f3\u0142ka\u201d. Konstruktor Stanis\u0142aw Barycki zacz\u0105\u0142 go budowa\u0107 w 1883 roku. Konstrukcja nie posiada\u0142a jeszcze silnika spalinowego. \u201eWynalazek\u201d, kt\u00f3ry zamkni\u0119ty by\u0142 w obr\u0119bie dw\u00f3ch ogromnych k\u00f3\u0142, porusza\u0142 si\u0119 na specjalnie k\u0142adzionej bie\u017cni. Zasada dzia\u0142ania przypomina\u0142a nieco pojazd g\u0105sienicowy. „Jask\u00f3\u0142ka” mia\u0142a by\u0107 nap\u0119dzana wiatrem lub si\u0142\u0105 mi\u0119\u015bni, ale wszelkie pr\u00f3by si\u0119 nie powiod\u0142y i konstruktor wkr\u00f3tce zosta\u0142 bankrutem. Nie ma danych o innych podobnych wynalazkach z tamtego okresu.<\/p>\n

„Jask\u00f3\u0142ka” Baryckiego<\/strong><\/p>\n

\"naftapolskapl\"<\/a>\u0179r\u00f3d\u0142o: nafta-polska.pl<\/p>\n

Pierwsza fabryka silnik\u00f3w spalinowych na Ziemiach Polskich powsta\u0142a w Warszawie w 1885 roku. Warsztat znajdowa\u0142 si\u0119 na ulicy Skierniewickiej i dzia\u0142a\u0142 do 1908 roku. Rok 1893 jest r\u00f3wnie\u017c wa\u017cny dla historyk\u00f3w polskiej motoryzacji, g\u0142\u00f3wnie ze wzgl\u0119du na rozpocz\u0119cie dzia\u0142alno\u015bci zak\u0142ad\u00f3w „URSUS”. Przez pierwsze lata zak\u0142ad produkowa\u0142 maszyny dla przemys\u0142u spo\u017cywczego a by\u0142y to g\u0142\u00f3wnie maszyny s\u0142u\u017c\u0105ce do przerobu burak\u00f3w cukrowych i produkcji alkoholu. W okresie I Wojny \u015awiatowej URSUS produkowa\u0142 silniki. Pr\u00f3by konstruowania pierwszego ci\u0105gnika przez URSUSA odby\u0142y si\u0119 dopiero w 1916 roku.<\/p>\n

Pierwszym udokumentowanym przejazdem samochodu spalinowego by\u0142 przejazd Stanis\u0142awa Grodzkiego z ulicy Senatorskiej do Placu Bankowego i Placu Trzech Krzy\u017cy. By\u0142o to w 1896 roku i ten uwa\u017ca si\u0119 za pocz\u0105tek motoryzacji na Ziemiach Polskich. Nieco p\u00f3\u017aniej Grodzki wybra\u0142 si\u0119 swoim automobilem do Pary\u017ca oraz do Lwowa. Trzy lata p\u00f3\u017aniej na Ziemiach Polskich pojawi\u0142 si\u0119 pierwszy rower z silnikiem. Niespe\u0142na 4 lata po pojawieniu si\u0119 pierwszego jedno\u015bladu z silnikiem, 4 czerwca 1903 roku na Dynasach zorganizowano pierwsze zawody sportowe – dystans 70 okr\u0105\u017ce\u0144, co odpowiada\u0142o 26 1\/3 km.<\/p>\n

Stanis\u0142aw Grodzki na swoim automobilu<\/strong><\/p>\n

\"\"<\/a>\u0179r\u00f3d\u0142o: NAC<\/p>\n

Zar\u00f3wno pierwsze jak i drugie, rozgrywane 2 sierpnia, zawody wygra\u0142 najlepszy kolarz tamtego okresu – Julian Osi\u0144ski. Trasa tego wy\u015bcigu liczy\u0142a 102,5 km i przebiega\u0142a m.in. przez Radzymin, Zegrze, Pu\u0142tusk i Wyszk\u00f3w. Zar\u00f3wno start i meta wy\u015bcigu znajdowa\u0142y si\u0119 w Radzyminie. Na trasie stan\u0119\u0142o 6 motocyklist\u00f3w, z czego do mety dojecha\u0142o czterech. \u015arednia pr\u0119dko\u015b\u0107 przejazdu Osi\u0144skiego wynosi\u0142a imponuj\u0105ce 39 km\/h a drugi zawodnik przekroczy\u0142 met\u0119 ze strat\u0105 7 minut. Osi\u0144ski \u015bciga\u0142 si\u0119 jeszcze kilka lat, ale bez wi\u0119kszych sukces\u00f3w. Zgin\u0105\u0142 podczas Powstania Warszawskiego.<\/p>\n

Julian Osi\u0144ski<\/strong><\/p>\n

\"swiatmotocykliipl\"<\/a>\u0179r\u00f3d\u0142o: \u015awiat Motocykli<\/p>\n

Za\u00a0 organizacj\u0119 tej oraz wielu innych imprez odpowiada\u0142o Warszawskie Towarzystwo Cyklist\u00f3w, w\u00f3wczas ju\u017c doskonale znane zrzeszenie w\u0142a\u015bcicieli rower\u00f3w oraz motocykli. Jeszcze tego samego roku w Warszawie zorganizowano pierwsz\u0105 wystaw\u0119 motocykli i bicykli, na kt\u00f3rej to nie firmy a dumni w\u0142a\u015bciciele prezentowali swoje pojazdy. Dynasy powoli stawa\u0142y si\u0119 mekk\u0105 kolarzy i motocyklist\u00f3w a rozgrywane tam zawody przyci\u0105ga\u0142y \u00f3wczesn\u0105 elit\u0119. Wyczyny kolarzy i motocyklist\u00f3w z tamtego okresu opisywa\u0142o czasopismo „Cyklista”, kt\u00f3re w 1898 roku zmieni\u0142o nazw\u0119 na „Sport”.<\/p>\n

Kto w tamtych czasach posiada\u0142 automobil? G\u0142\u00f3wnie szlachetnie urodzeni, czyli ksi\u0105\u017c\u0119ta, hrabiowie i baronowie. W 1907 roku na terenie Galicji zarejestrowanych by\u0142o 40 automobili. Dwa lata p\u00f3\u017aniej w Warszawie zanotowano a\u017c 62 pojazdy silnikowe, by ten stan w 1913 roku powi\u0119kszy\u0142 si\u0119 do liczby 217 sztuk. W tym samym czasie na terenach zabor\u00f3w ustalono pierwsze przepisy, wed\u0142ug kt\u00f3rych wydawano „pozwolenia i certyfikaty celne do zakupu pojazdu i przekraczania nim granicy”. Co ciekawe, w zaborze rosyjskim osoba nieprowadz\u0105ca przedsi\u0119biorstwa nie mog\u0142a kupi\u0107 ci\u0119\u017car\u00f3wki o dopuszczalnej masie powy\u017cej 4,5 tony.<\/p>\n

Za pierwszy znany pojazd osobowy, kt\u00f3ry zbudowano w\u0142asn\u0105, polsk\u0105 my\u015bl\u0105 techniczn\u0105 uwa\u017ca si\u0119 automobil o wdzi\u0119cznej nazwie Star. Zosta\u0142 skonstruowany w 1912 roku przez czeskiego mechanika – Bogumi\u0142a Bechyne. Star mia\u0142 zaledwie 2,2 m d\u0142ugo\u015bci, \u201erozpi\u0119to\u015b\u0107 k\u00f3\u0142 przy skr\u0119cie wynosi\u0142a 2,3 m”, a szeroko\u015b\u0107 \u201ekolein\u201d zaledwie 1,2 m (promie\u0144 skr\u0119tu i odleg\u0142o\u015b\u0107 pomi\u0119dzy ko\u0142ami tej samej osi). Prze\u015bwit wynosi\u0142 imponuj\u0105ce 25 cm. Pojazd w w\u0105skiej kabinie mie\u015bci\u0142 dwie w\u0105t\u0142ej postury osoby a ochron\u0119 przed deszczem zapewnia\u0142 prosty, sk\u0142adany dach pokryty brezentem. Podobn\u0105 specyfikacj\u0119 mia\u0142y najmniejsze Ople.<\/p>\n

Pojazd mia\u0142 hamulce tylko na tylne ko\u0142a (zar\u00f3wno r\u0119czny jak i no\u017cny) a do jego nap\u0119du u\u017cyto 4 \u2013 cylindrowego silnika o nieznanej pojemno\u015bci, ale mocy wynosz\u0105cej od 10 do 12 KM \u2013 w zale\u017cno\u015bci od ustawionego zakresu obrot\u00f3w. Pomimo plan\u00f3w wyprodukowania 50 sztuk w 1913 roku\u00a0i po 100 w kolejnych latach,\u00a0Star powsta\u0142 tylko w dw\u00f3ch egzemplarzach (niekt\u00f3re \u017ar\u00f3d\u0142a podaj\u0105, \u017ce w czterech). \u017baden z nich nie zachowa\u0142 si\u0119 do dnia dzisiejszego, pozosta\u0142o jedynie kilka zdj\u0119\u0107 i skromny opis. Gdyby pojazd wszed\u0142 do produkcji by\u0142by pierwszym polskim seryjnym samochodem, ale niestety tak si\u0119 nie sta\u0142o.<\/p>\n

Star<\/strong><\/p>\n

\"sszelichowskidziejepolskiejmotoryzacji13\"<\/a>\u0179r\u00f3d\u0142o: S. Szelichowski, Dzieje polskiej motoryzacji, str. 13<\/p>\n

W czasie I Wojny \u015awiatowej terenem przysz\u0142ego Pa\u0144stwa Polskiego zacz\u0119li interesowa\u0107 si\u0119 przedstawiciele znanych marek. W czasie, gdy Star nie m\u00f3g\u0142 wkroczy\u0107 na rynek, Ford zaproponowa\u0142 Polakom model T. Powsta\u0142o kilka przedstawicielstw, z kt\u00f3rych otwarcie pierwszego – Biura Technicznego „Atlanta” odby\u0142o si\u0119 ju\u017c w 1912 roku. Siedziba na Alejach Jerozolimskich by\u0142a okaza\u0142a, w przeciwie\u0144stwie do Forda T, kt\u00f3rego Polacy postrzegali jako „wyr\u00f3b automobilopodobny”. Ford wyceni\u0142 model T, w zale\u017cno\u015bci od nadwozia, na r\u00f3wnowarto\u015b\u0107 2300-2800 rubli. To nie by\u0142o tanio jak na \u00f3wczesne zarobki Polak\u00f3w.<\/p>\n

Z histori\u0105 Forda na Ziemiach Polskich na prze\u0142omie 2. i 3. dziesi\u0119ciolecia XX wieku wi\u0105za\u0142o si\u0119 wiele anegdot. Podczas egzamin\u00f3w na prawo jazdy cz\u0119sto z\u0142o\u015bliwi zadawali pytanie „A Pan to kierowca, czy tylko na Fordziku?”. Ze wzgl\u0119du na specyficzny spos\u00f3b jazdy na Forda wprowadzono specjaln\u0105 kategori\u0119 prawa jazdy, kt\u00f3ra dla kierowc\u00f3w „dojrza\u0142ych” konstrukcji by\u0142a uznawana za „t\u0119” gorsz\u0105. Stan ten nie zmieni\u0142 si\u0119 a\u017c do po\u0142owy lat 20-tych, kiedy to Fordy znikn\u0119\u0142y z naszych dr\u00f3g i zast\u0105pi\u0142y je Fiaty oraz Chevrolety, kt\u00f3re w latach 30-tych ca\u0142kowicie przej\u0119\u0142y nasz rynek.<\/p>\n

Wcze\u015bniej, bo u progu odzyskania niepodleg\u0142o\u015bci, odradzaj\u0105ca si\u0119 armia potrzebowa\u0142a sprz\u0119tu. Po zako\u0144czeniu wojny cz\u0119\u015b\u0107 pojazd\u00f3w z demobilu zosta\u0142a przej\u0119ta przez polskich \u017co\u0142nierzy. Na mocy kredytu udzielonego przez Francj\u0119 zakupiono 300 ci\u0119\u017car\u00f3wek marki Fiat. W 1919 roku sprowadzono do Polski oko\u0142o 3,5 tysi\u0105ca ci\u0105gnik\u00f3w rolniczych. W tym czasie najwi\u0119ksza liczba pojazd\u00f3w mechanicznych pozostawa\u0142a we w\u0142asno\u015bci armii. W ostatnich miesi\u0105cach 1918 roku rozpocz\u0119\u0142y dzia\u0142alno\u015b\u0107 warszawskie „Centralne Warsztaty Samochodowe”, kt\u00f3rych naprawiano zar\u00f3wno cywilne jak i wojskowe pojazdy.<\/p>\n

Centralne Warsztaty Samochodowe – brama g\u0142\u00f3wna<\/strong><\/p>\n

\"\"<\/a>\u0179r\u00f3d\u0142o: NAC<\/p>\n

W tym samym okresie powo\u0142ano pierwsze komisje egzaminacyjne, kt\u00f3re szkoli\u0142y i egzaminowa\u0142y przysz\u0142ych kierowc\u00f3w. Sk\u0142ada\u0142y si\u0119 g\u0142\u00f3wnie z cz\u0142onk\u00f3w automobilklub\u00f3w, pasjonat\u00f3w oraz wojskowych. Pierwsze polskie „Prawo Jazdy” by\u0142o dokumentem w formie ksi\u0105\u017ceczki koloru zielonego. W ksi\u0105\u017ceczce by\u0142y dane kierowcy, data uzyskania uprawnie\u0144 oraz … „przykazania”, czyli rady „jak bezpiecznie prowadzi\u0107 automobil”. Pierwsze dokumenty wydawano na okres 3 lat. Uprawnienia nie by\u0142y potrzebne, je\u015bli pojazd nie przekracza\u0142 10 km\/h. Od samego pocz\u0105tku obowi\u0105zywa\u0142y literowe oznaczenia, z wyj\u0105tkiem uprawnie\u0144 na model T (kat. IIB).<\/p>\n

Pierwsza broszura zawieraj\u0105ca „teori\u0119” nie by\u0142a opas\u0142ym tomem, ale i tak autorom – Adamowi Tuszy\u0144skiemu i Eugeniuszowi Olechnowiczowi, uda\u0142o si\u0119 zgromadzi\u0107 w niej a\u017c 792 pytania. Dotyczy\u0142y nie tylko przepis\u00f3w ruchu drogowego, ale r\u00f3wnie\u017c napraw pojazdu. W latach 20-tych dopuszczalna pr\u0119dko\u015b\u0107 na terenie najwi\u0119kszych polskich miast wynosi\u0142a 40 km\/h. Popyt na uprawnienia by\u0142 tak du\u017cy, \u017ce w kilka lat po uzyskaniu niepodleg\u0142o\u015bci „norm\u0105” na ulicach Warszawy, \u0141odzi czy Krakowa by\u0142y zatory si\u0119gaj\u0105ce nawet kilkunastu minut. Jedyne, czego brakowa\u0142o to pojazd\u00f3w polskiej konstrukcji.<\/p>\n

Cze\u015b\u0107 druga<\/a><\/p>\n

 <\/p>\n

 <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Zanim zaczniemy o motoryzacji, nale\u017cy wspomnie\u0107, \u017ce ju\u017c w 1151 roku (!) w okolicach Konina znajdowa\u0142 si\u0119 pierwszy znak drogowy. By\u0142 to blok skalny z wyrytymi kierunkami najwi\u0119kszych miast \u00f3wczesnej Europy. Na pierwsze pr\u00f3by spisania przepis\u00f3w ruchu drogowego nale\u017ca\u0142o poczeka\u0107 a\u017c do 1826 roku. Polski nie by\u0142o wtedy na mapie, ale prawo zacz\u0119\u0142o obowi\u0105zywa\u0107 na\u2026 Dowiedz si\u0119 wi\u0119cej »<\/a><\/span><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":6830,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[5],"tags":[1581,1584,1585,1580,1582,936,1583],"class_list":["post-6818","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-historia","tag-julian-osinski","tag-kat-ii-b","tag-prawo-jazdy-w-polsce","tag-stanislaw-barycki","tag-stanislaw-grodzki","tag-star","tag-ursus"],"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2018\/09\/stanisc582aw-grodzki-w-jednym-z-pierwszych-samochodc3b3w-jec5bcdc5bcc485cych-po-ulicach-warszawy-1.jpg",320,240,false],"landscape":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2018\/09\/stanisc582aw-grodzki-w-jednym-z-pierwszych-samochodc3b3w-jec5bcdc5bcc485cych-po-ulicach-warszawy-1.jpg",320,240,false],"portraits":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2018\/09\/stanisc582aw-grodzki-w-jednym-z-pierwszych-samochodc3b3w-jec5bcdc5bcc485cych-po-ulicach-warszawy-1.jpg",320,240,false],"thumbnail":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2018\/09\/stanisc582aw-grodzki-w-jednym-z-pierwszych-samochodc3b3w-jec5bcdc5bcc485cych-po-ulicach-warszawy-1-150x150.jpg",150,150,true],"medium":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2018\/09\/stanisc582aw-grodzki-w-jednym-z-pierwszych-samochodc3b3w-jec5bcdc5bcc485cych-po-ulicach-warszawy-1-300x225.jpg",300,225,true],"large":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2018\/09\/stanisc582aw-grodzki-w-jednym-z-pierwszych-samochodc3b3w-jec5bcdc5bcc485cych-po-ulicach-warszawy-1.jpg",320,240,false],"1536x1536":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2018\/09\/stanisc582aw-grodzki-w-jednym-z-pierwszych-samochodc3b3w-jec5bcdc5bcc485cych-po-ulicach-warszawy-1.jpg",320,240,false],"2048x2048":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2018\/09\/stanisc582aw-grodzki-w-jednym-z-pierwszych-samochodc3b3w-jec5bcdc5bcc485cych-po-ulicach-warszawy-1.jpg",320,240,false],"post-thumbnail":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2018\/09\/stanisc582aw-grodzki-w-jednym-z-pierwszych-samochodc3b3w-jec5bcdc5bcc485cych-po-ulicach-warszawy-1.jpg",320,240,false],"excerpt-thumbnail":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2018\/09\/stanisc582aw-grodzki-w-jednym-z-pierwszych-samochodc3b3w-jec5bcdc5bcc485cych-po-ulicach-warszawy-1.jpg",187,140,false],"excerpt-thumbnail-mobile":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2018\/09\/stanisc582aw-grodzki-w-jednym-z-pierwszych-samochodc3b3w-jec5bcdc5bcc485cych-po-ulicach-warszawy-1.jpg",267,200,false]},"rttpg_author":{"display_name":"Zbigniew Kluczkowski","author_link":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/author\/admin\/"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"\"Historyczne\" wpisy<\/a>","rttpg_excerpt":"Zanim zaczniemy o motoryzacji, nale\u017cy wspomnie\u0107, \u017ce ju\u017c w 1151 roku (!) w okolicach Konina znajdowa\u0142 si\u0119 pierwszy znak drogowy. By\u0142 to blok skalny z wyrytymi kierunkami najwi\u0119kszych miast \u00f3wczesnej Europy. Na pierwsze pr\u00f3by spisania przepis\u00f3w ruchu drogowego nale\u017ca\u0142o poczeka\u0107 a\u017c do 1826 roku. Polski nie by\u0142o wtedy na mapie, ale prawo zacz\u0119\u0142o obowi\u0105zywa\u0107 na\u2026…","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6818","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=6818"}],"version-history":[{"count":10,"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6818\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":12719,"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6818\/revisions\/12719"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/6830"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=6818"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=6818"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=6818"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}