{"id":7262,"date":"2018-12-21T15:55:51","date_gmt":"2018-12-21T14:55:51","guid":{"rendered":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/?p=7262"},"modified":"2021-11-25T23:11:38","modified_gmt":"2021-11-25T22:11:38","slug":"czlowiek-ktory-zmienil-swiat","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/2018\/12\/21\/czlowiek-ktory-zmienil-swiat\/","title":{"rendered":"Porsche &#8211; cz\u0142owiek, kt\u00f3ry zmieni\u0142 \u015bwiat"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: justify;\" align=\"JUSTIFY\">Gdyby urodzi\u0142 si\u0119 dzi\u015b by\u0142by Polakiem, ale Wroc\u0142aw (nad Nys\u0105) by\u0142 w\u00f3wczas w granicach Austro \u2013 W\u0119gier. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 swojego \u017cycia sp\u0119dzi\u0142 w Niemczech i to w\u0142a\u015bnie tam osi\u0105gn\u0105\u0142 tyle, \u017ce jego wspania\u0142\u0105 biografi\u0105 mo\u017cna by\u0142o obdzieli\u0107 nawet kilkudziesi\u0119ciu in\u017cynier\u00f3w. Urodzi\u0142 si\u0119 3 wrze\u015bnia 1875 roku i jako m\u0142ody in\u017cynier rozpocz\u0105\u0142 prac\u0119 dla fabryki Lohnera, znanej z produkcji elektromobili &#8211; jak okre\u015blano elektryczne automobile. Ferdynand Porsche sta\u0142 si\u0119 rozpoznawalny na d\u0142ugo przed Volkswagenem czy pierwszymi konstrukcjami pod w\u0142asn\u0105 mark\u0105.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\" align=\"JUSTIFY\">Elektrowozy Lohnera s\u0142yn\u0119\u0142y z cichej pracy a posiadanie takiego wehiku\u0142u na prze\u0142omie wiek\u00f3w by\u0142o uznawane za przejaw dobrego gustu. Pierwszy model Lohnera, z dwoma silnikami elektrycznymi ukrytymi w piastach k\u00f3\u0142 przednich, zaprezentowano na paryskiej Wystawie \u015awiatowej w 1900 roku. Wkr\u00f3tce po tym wydarzeniu na zam\u00f3wienie E. Hurta, bogatego anglika, Porsche zbudowa\u0142 pojazd bardziej zaawansowany \u2013 o czterech silnikach i czterech miejscach siedz\u0105cych. Ta konstrukcja rozp\u0119dza\u0142a si\u0119 a\u017c do 60 km\/h.<\/p>\n<p style=\"text-align: center;\" align=\"JUSTIFY\"><strong>Hybrydowy (!) Lohner &#8211; Porsche z 1901 roku<\/strong><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\"><a href=\"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2018\/12\/11-HDI-9143.jpg\"><img fetchpriority=\"high\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter wp-image-7265 size-medium\" src=\"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2018\/12\/11-HDI-9143-300x233.jpg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"233\" srcset=\"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2018\/12\/11-HDI-9143-300x233.jpg 300w, https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2018\/12\/11-HDI-9143-768x597.jpg 768w, https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2018\/12\/11-HDI-9143.jpg 1000w\" sizes=\"(max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/a><\/p>\n<p style=\"text-align: center;\" align=\"JUSTIFY\">\u0179r\u00f3d\u0142o: Porsche<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\" align=\"JUSTIFY\">Dla zak\u0142ad\u00f3w Lohnera zbudowa\u0142 r\u00f3wnie\u017c pojazdy hybrydowe, w kt\u00f3rych silniki spalinowe nap\u0119dza\u0142y tylko pr\u0105dnice. Do ko\u0144ca 1906 roku bram\u0119 fabryki Lohnera opu\u015bci\u0142o ponad 300 pojazd\u00f3w. Dla Ferdynanda by\u0142 to zaledwie wst\u0119p do p\u00f3\u017aniejszej kariery. W 1916 roku by\u0142 dyrektorem Austro-Daimlera a od 1923 roku pracowa\u0142 dla Steyera oraz Daimlera \u2013 Benza. Dla tego ostatniego zaprojektowa\u0142 spr\u0119\u017cark\u0119 do s\u0142ynnego modelu SSK, dzi\u0119ki kt\u00f3rej ten Mercedes osi\u0105ga\u0142 ponad 190 km\/h. Jednak najwi\u0119ksze sukcesy by\u0142y dopiero przed nim.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\" align=\"JUSTIFY\">W 1931 roku Porsche pracowa\u0142 ju\u017c tylko na swoje nazwisko. W swoich zak\u0142adach konstruowa\u0142 na potrzeby innych producent\u00f3w. To z jego inicjatywy powsta\u0142y Auto &#8211; Uniony, kt\u00f3re bi\u0142y rekordy pr\u0119dko\u015bci oraz zdobywa\u0142y wszystkie laury w serii Grand Prix. Tylko lekkie i zwinne Alfy Romeo ze Stajni Ferrari by\u0142y w stanie wygra\u0107 ze \u201eSrebrnymi Strza\u0142ami\u201d konstrukcji Porsche, kt\u00f3ry mia\u0142 zwyczaj pojawia\u0107 si\u0119 na wy\u015bcigach i dzieli\u0107 swoim do\u015bwiadczeniem. Wraz z nastaniem nowego rz\u0105du powierzono mu odpowiedzialne zadanie.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\" align=\"JUSTIFY\">Adolf Hitler chcia\u0142 da\u0107 Niemcom pojazd, kt\u00f3ry b\u0119dzie tani i \u0142atwy w eksploatacji a jego cena wyniesie rekordowo niskie 990 marek. Do konkursu stan\u0119\u0142y prawie wszystkie niemieckie fabryki samochod\u00f3w. Pojazd, kt\u00f3ry skonstruowa\u0142 Porsche z Zundappem w 1932 roku okaza\u0142 si\u0119 jednym z najlepszych. Ostatecznie to w\u0142a\u015bnie Ferdynand by\u0142 odpowiedzialny za ostateczny kszta\u0142t &#8222;Samochodu Ludowego&#8221;, czyli Volkswagena. Produkcj\u0119 Garbusa planowano zacz\u0105\u0107 na 1937 rok, ale dopiero w 1939 roku pierwsze sztuki by\u0142y gotowe.<\/p>\n<p style=\"text-align: center;\" align=\"JUSTIFY\"><strong>Jeden z p\u00f3\u017aniejszych prototyp\u00f3w Garbusa z po\u0142owy lat 30-tych<\/strong><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\"><a href=\"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2018\/12\/poczprod05.jpg\"><img decoding=\"async\" class=\"aligncenter wp-image-7266\" src=\"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2018\/12\/poczprod05.jpg\" alt=\"\" width=\"320\" height=\"188\" srcset=\"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2018\/12\/poczprod05.jpg 800w, https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2018\/12\/poczprod05-300x176.jpg 300w, https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2018\/12\/poczprod05-768x450.jpg 768w\" sizes=\"(max-width: 320px) 100vw, 320px\" \/><\/a><\/p>\n<p style=\"text-align: center;\" align=\"JUSTIFY\">\u0179r\u00f3d\u0142o: Garbiarnia<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\" align=\"JUSTIFY\">Na produkcj\u0119 seryjn\u0105 VW musia\u0142 zaczeka\u0107 jeszcze kilka lat, zanim wojna si\u0119 sko\u0144czy.\u00a0 W tym czasie projekt by\u0142 &#8222;zamro\u017cony&#8221;, cho\u0107 na podwoziu tego pojazdu powsta\u0142o kilka innych konstrukcji, m.in. Schwimmwagen, kt\u00f3ry potrafi\u0142 p\u0142ywa\u0107. Obie konstrukcje nap\u0119dza\u0142 ten sam 26 &#8211; konny silnik o pojemno\u015bci 1131 cm<sup>3<\/sup>. Pierwsze wersje mia\u0142y mniejsz\u0105 pojemno\u015b\u0107 &#8211; oko\u0142o litra, ale te same osi\u0105gi. Silnik ten by\u0142 niezawodny i do\u015b\u0107 oszcz\u0119dny. Sprawdzi\u0142 si\u0119 na piaskach pustyni, gdzie tzw. &#8222;Afrika Korps&#8221; dzi\u0119ki lekkim pojazdom przemierza\u0142a setki kilometr\u00f3w w trudnych warunkach.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\" align=\"JUSTIFY\">W 1937 roku z r\u0105k Kanclerza Ferdynand Porsche przyj\u0105\u0142 Niemieck\u0105 Nagrod\u0119 Narodow\u0105 w Dziedzinie Nauki i Sztuki. By\u0142 to \u00f3wczesny nazistowski odpowiednik Nagrody Nobla, kt\u00f3rej odbierania zakazano Niemcom. Jak historia pokaza\u0142a, Garbus nie by\u0142 innowacj\u0105 a jego konstrukcja by\u0142a kopi\u0105 czeskiej Tatry T97, co zosta\u0142o udowodnione podczas procesu w 1961 roku. Pomimo tego, to w\u0142a\u015bnie Volkswagen sta\u0142 si\u0119 najpopularniejszym pojazdem w historii a jego rola w popularyzacji samochod\u00f3w wydaje si\u0119 by\u0107 bezcenna.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\" align=\"JUSTIFY\">Podczas walk II Wojny \u015awiatowej Porsche pracowa\u0142 dla nazist\u00f3w. Stworzy\u0142 m.in.: du\u017cy czo\u0142g \u201eTygrys\u201d, jeszcze wi\u0119kszy o nazwie \u201eMysz\u201d oraz wiele mniejszych konstrukcji jak amfibie czy \u0142aziki na podwoziu VW. Modele te znajduj\u0105 si\u0119 w wielu kolekcjach militari\u00f3w i mo\u017cna je podziwia\u0107 na corocznych zlotach. Jednak nie wszystkie pomys\u0142y Porsche by\u0142y realizowane \u2013 jego prototypy &#8222;Tygrysa&#8221; pos\u0142u\u017cy\u0142y jako platformy do ci\u0119\u017ckich dzia\u0142, kt\u00f3re nazwano \u201eS\u0142o\u0144\u201d. Wszystko si\u0119 zmieni\u0142o w 1945 roku. Nazi\u015bci wojn\u0119 przegrali a Porsche dosta\u0142 si\u0119 w r\u0119ce Francuz\u00f3w.<\/p>\n<p style=\"text-align: center;\"><strong>Porsche Typ 64<\/strong><\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2018\/12\/images.jpeg\"><img decoding=\"async\" class=\"wp-image-7267 aligncenter\" src=\"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2018\/12\/images.jpeg\" alt=\"\" width=\"334\" height=\"224\" \/><\/a><\/p>\n<p style=\"text-align: center;\" align=\"JUSTIFY\">\u0179r\u00f3d\u0142o: Porsche<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\" align=\"JUSTIFY\">Pomimo 20 miesi\u0119cy przetrzymywania nie udowodniono mu \u017cadnego umy\u015blnego przest\u0119pstwa. W czasie wojny i kr\u00f3tko po niej, do 1948 roku biura firmy Porsche by\u0142y przeniesione ze Stuttgartu do Austrii. Tam te\u017c pracowano nad pierwsz\u0105 w\u0142asn\u0105 konstrukcj\u0105, kt\u00f3rej prototyp o nazwie No.1 (znanej jako &#8222;64&#8221;) powsta\u0142 ju\u017c w 1940 roku. Po ponownej przeprowadzce do Niemczech zak\u0142ady przej\u0105\u0142 jego syn Ferdynand \u201eFerry\u201d, kt\u00f3ry wraz z ojcem udoskonali\u0142 prototyp i zacz\u0105\u0142 jego wytwarzanie pod nazw\u0105 \u201e356\u201d.<\/p>\n<p style=\"text-align: center;\" align=\"JUSTIFY\"><strong>Ferdynand Porsche przy modelu 356<\/strong><\/p>\n<p align=\"JUSTIFY\"><a href=\"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2018\/12\/91278463c20deade799c24cc30c77ebf.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter wp-image-7268\" src=\"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2018\/12\/91278463c20deade799c24cc30c77ebf.jpg\" alt=\"\" width=\"320\" height=\"211\" srcset=\"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2018\/12\/91278463c20deade799c24cc30c77ebf.jpg 600w, https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2018\/12\/91278463c20deade799c24cc30c77ebf-300x198.jpg 300w\" sizes=\"(max-width: 320px) 100vw, 320px\" \/><\/a><\/p>\n<p style=\"text-align: center;\" align=\"JUSTIFY\">\u0179r\u00f3d\u0142o: Porsche<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\" align=\"JUSTIFY\">Ferdynand Porsche zmar\u0142 30 stycznia 1951 roku, w okresie, gdy wy\u015bcig\u00f3wki sygnowane jego nazwiskiem zacz\u0119\u0142y odnosi\u0107 pierwsze du\u017ce sukcesy w sporcie motorowym. Przedsi\u0119biorstwo pozosta\u0142o we w\u0142adzy rodziny. Jego synowie a nast\u0119pnie wnuki skutecznie kontynuowali (i dalej kontynuuj\u0105) model zarz\u0105dzania wprowadzony przez za\u0142o\u017cyciela. Porsche nadal produkuje pod w\u0142asn\u0105 mark\u0105 oraz wspiera technologi\u0105 innych marek, w tym np. Volkswagena, Mercedesa czy nawet \u2026 \u0141ady, dla kt\u00f3rej opracowano palet\u0119 silnik\u00f3w.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\" align=\"JUSTIFY\">Ferdynand Porsche na trwa\u0142e zapisa\u0142 si\u0119 na kartach historii motoryzacji. Spod jego r\u0119ki wysz\u0142o ponad 300 projekt\u00f3w pojazd\u00f3w r\u00f3\u017cnego typu oraz prawie 1000 patent\u00f3w, kt\u00f3re s\u0105 obecnie w\u0142asno\u015bci\u0105 firmy Porsche. Dowodem niezwyk\u0142ego talentu tego konstruktora jest przyznany w 1999 roku tytu\u0142 \u201eSamochodowego In\u017cyniera XX wieku\u201d. Porsche produkuje najbardziej znany sportowy samoch\u00f3d \u015bwiata \u2013 model 911. Nie boi si\u0119 r\u00f3wnie\u017c wyzwa\u0144. W ofercie znajduje si\u0119 r\u00f3wnie\u017c SUV dost\u0119pny nawet z silnikiem Diesla.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Gdyby urodzi\u0142 si\u0119 dzi\u015b by\u0142by Polakiem, ale Wroc\u0142aw (nad Nys\u0105) by\u0142 w\u00f3wczas w granicach Austro \u2013 W\u0119gier. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 swojego \u017cycia sp\u0119dzi\u0142 w Niemczech i to w\u0142a\u015bnie tam osi\u0105gn\u0105\u0142 tyle, \u017ce jego wspania\u0142\u0105 biografi\u0105 mo\u017cna by\u0142o obdzieli\u0107 nawet kilkudziesi\u0119ciu in\u017cynier\u00f3w. Urodzi\u0142 si\u0119 3 wrze\u015bnia 1875 roku i jako m\u0142ody in\u017cynier rozpocz\u0105\u0142 prac\u0119 dla fabryki Lohnera, znanej\u2026 <span class=\"read-more\"><a href=\"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/2018\/12\/21\/czlowiek-ktory-zmienil-swiat\/\">Dowiedz si\u0119 wi\u0119cej &raquo;<\/a><\/span><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":7270,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[5],"tags":[221,554,555,1669],"class_list":["post-7262","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-historia","tag-ferdynand-porsche","tag-porsche","tag-porsche-356","tag-porsche-64"],"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2018\/12\/pierwsze-porsche.png",320,240,false],"landscape":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2018\/12\/pierwsze-porsche.png",320,240,false],"portraits":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2018\/12\/pierwsze-porsche.png",320,240,false],"thumbnail":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2018\/12\/pierwsze-porsche-150x150.png",150,150,true],"medium":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2018\/12\/pierwsze-porsche-300x225.png",300,225,true],"large":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2018\/12\/pierwsze-porsche.png",320,240,false],"1536x1536":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2018\/12\/pierwsze-porsche.png",320,240,false],"2048x2048":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2018\/12\/pierwsze-porsche.png",320,240,false],"post-thumbnail":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2018\/12\/pierwsze-porsche.png",320,240,false],"excerpt-thumbnail":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2018\/12\/pierwsze-porsche.png",187,140,false],"excerpt-thumbnail-mobile":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2018\/12\/pierwsze-porsche.png",267,200,false]},"rttpg_author":{"display_name":"Zbigniew Kluczkowski","author_link":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/author\/admin\/"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/category\/historia\/\" rel=\"category tag\">\"Historyczne\" wpisy<\/a>","rttpg_excerpt":"Gdyby urodzi\u0142 si\u0119 dzi\u015b by\u0142by Polakiem, ale Wroc\u0142aw (nad Nys\u0105) by\u0142 w\u00f3wczas w granicach Austro \u2013 W\u0119gier. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 swojego \u017cycia sp\u0119dzi\u0142 w Niemczech i to w\u0142a\u015bnie tam osi\u0105gn\u0105\u0142 tyle, \u017ce jego wspania\u0142\u0105 biografi\u0105 mo\u017cna by\u0142o obdzieli\u0107 nawet kilkudziesi\u0119ciu in\u017cynier\u00f3w. Urodzi\u0142 si\u0119 3 wrze\u015bnia 1875 roku i jako m\u0142ody in\u017cynier rozpocz\u0105\u0142 prac\u0119 dla fabryki Lohnera, znanej\u2026&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7262","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=7262"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7262\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":12391,"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7262\/revisions\/12391"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/7270"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=7262"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=7262"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=7262"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}