{"id":7416,"date":"2019-01-25T18:07:02","date_gmt":"2019-01-25T18:07:02","guid":{"rendered":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/?p=7416"},"modified":"2024-12-01T20:13:48","modified_gmt":"2024-12-01T19:13:48","slug":"handel-zywym-projektantem","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/2019\/01\/25\/handel-zywym-projektantem\/","title":{"rendered":"Handel \u017cywym projektantem"},"content":{"rendered":"

Czy zastanawiali\u015bcie si\u0119 kiedy\u015b nad tym jak to mo\u017cliwe, \u017ce pomimo promowania r\u00f3\u017cnorodno\u015bci w ka\u017cdej dziedzinie \u017cycia, wci\u0105\u017c spotykamy te same wzorce? Te same kszta\u0142ty i kolory? Dzieje si\u0119 tak nie tylko w\u015br\u00f3d rzeczy, kt\u00f3rych u\u017cywamy codziennie, ale r\u00f3wnie\u017c My sami coraz bardziej upodobniamy si\u0119 do siebie. Te same ubrania, fryzury, sposoby zachowania – to wszystko dzi\u0119ki modzie. Mody istniej\u0105 r\u00f3wnie\u017c w motoryzacji a dzieje si\u0119 tak od ko\u0144ca XIX wieku. Wtedy wymy\u015blono pierwszy „kanon urody automobilu”. Kto go wymy\u015bli\u0142?<\/p>\n

Isotta Fraschini z nadwoziem projektu Castagna<\/strong><\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

\u0179r\u00f3d\u0142o: Classic Car Weekly<\/p>\n

… in\u017cynierowie. Wtedy nie by\u0142o jeszcze pracowni karoseryjnych, kt\u00f3re zajmowa\u0142y si\u0119 wzornictwem automobili. Pierwsze pr\u00f3by projektowania automobili nale\u017ca\u0142y do in\u017cynier\u00f3w. Nieco p\u00f3\u017aniej now\u0105 nisz\u0119 odkryli producenci nadwozi dla pojazd\u00f3w konnych. Nowy zaw\u00f3d szybko zdoby\u0142 uznanie a o pierwszych „specjalist\u00f3w” warsztaty zacz\u0119\u0142y walczy\u0107 za pomoc\u0105 pieni\u0119dzy – wynagrodzenia i dywidend (oczywi\u015bcie, gdyby tylko biznes wypali\u0142). Pocz\u0105tkowo projektanci nie byli ufni i zak\u0142adali w\u0142asne przedsi\u0119biorstwa, ale lata powojenne wszystko zmieni\u0142y.<\/p>\n

Z Fariny, Zagato czy Hoopera pozwalniali si\u0119 projektanci i przeszli do firm produkuj\u0105cych „mas\u00f3wk\u0119”. W latach 50-tych niewielu korzysta\u0142o z us\u0142ug pracowni karoseryjnych. Ich praca by\u0142a droga, cz\u0119sto projekt i wykonanie nadwozia by\u0142y wyceniane jako trzykrotno\u015b\u0107 ceny ramy i zespo\u0142u nap\u0119dowego (np. Rolls-Royce). Cen\u0105 za powielanie unikatowego projektu by\u0142a stabilna praca. Tak oto w tym okresie zacz\u0105\u0142 si\u0119 proceder „kupowania” projektant\u00f3w. Wielkie koncerny p\u0142aci\u0142y miliony (co w\u00f3wczas by\u0142o astronomiczn\u0105 kwot\u0105) za przej\u015bcie projektanta do konkurencji.<\/p>\n

Jednym z najbardziej znanych „Zmiennik\u00f3w” tamtych czas\u00f3w by\u0142 … Paul Bracq. W ci\u0105gu dw\u00f3ch dekad pracowa\u0142 dla dw\u00f3ch najgro\u017aniejszych konkurent\u00f3w – BMW i Mercedesa. Efektem tego by\u0142a „Pagoda” oraz „Sz\u00f3stka”. Obie marki \u0142\u0105czy\u0142o jedno – umi\u0142owanie luksusu. Bracq do dzi\u015b ma specyficzny pomys\u0142 na wzornictwo – jest zdecydowana linia przedniego pasa i przet\u0142oczenia bocznego, ale wok\u00f3\u0142 niej s\u0105 proste i delikatne. Te same linie wykorzysta\u0142 w „du\u017cych” Peugeotach. Nic dziwnego, \u017ce ka\u017cda europejska marka „premium” chcia\u0142a mie\u0107 jego projekty.<\/p>\n

Co Mazda ma wsp\u00f3lnego z Renault? Brak cynku? Nie, to osoba Laurensa van den Ackera, kt\u00f3ry pracowa\u0142 dla Forda i Mazdy a nast\u0119pnie przeni\u00f3s\u0142 si\u0119 do Renault, gdzie pom\u00f3g\u0142 projektowa\u0107 nowe generacje Clio i Megane. Co wsp\u00f3lnego ma Mazda i Renault z ko\u0144ca ubieg\u0142ej dekady? Wystarczy spojrze\u0107 na charakterystyczne linie Mazdy 3 i Megane 3. generacji. Linia Megane jest przed\u0142u\u017ceniem koncepcji Mazdy, podobnie jak najnowsze Clio i wiele modeli Renault – wszystkie maj\u0105 kszta\u0142ty pierwowzoru, cho\u0107 nieco l\u017cejsze w rysunku.<\/p>\n

Laurens van den Acker w pracy<\/strong><\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

\u0179r\u00f3d\u0142o: Renault<\/p>\n

Najwi\u0119kszy interes ostatniej dekady zrobi\u0142a Kia podkupuj\u0105c Petera Schreyera – projektanta Grupy VW. Autor Golfa IV i Audi TT przeni\u00f3s\u0142 swoje do\u015bwiadczenia (pewnie za du\u017ce pieni\u0105dze) na nowy model, kt\u00f3ry by\u0142 lepszy od Golfa. To najlepszy dow\u00f3d na to, \u017ce odpowiedni projektant dzia\u0142a prawdziwe „cuda”. Jego projekty s\u0105 oszcz\u0119dne w rysunku, przez to niedrogie w produkcji a mimo to s\u0105 atrakcyjne dla klient\u00f3w. Dlaczego? Niewielkim kosztem mo\u017cna je spersonalizowa\u0107 i przez to uczyni\u0107 wyj\u0105tkowymi. Niewielu projektant\u00f3w to potrafi.<\/p>\n

Co robi\u0105 koncerny je\u017celi nie mog\u0105 przej\u0105\u0107 projektanta nawet za grube miliony? Kopiuj\u0105 pewne wzorce. Dotyczy to nie tylko firm chi\u0144skich, ale r\u00f3wnie\u017c … niemieckich. Dlaczego pierwsze MPV od BMW przypomina inny model o nazwie … Kia Carens? Nie uda\u0142o si\u0119 przej\u0105\u0107 projektanta, to w zamian firma przejmuje koncepcj\u0119 i specyficzn\u0105 lini\u0119 nadwozia. Po co? Dla Nas na\u015bladownictwo to najwy\u017csza forma uznania. Dla BMW – spos\u00f3b na wkroczenie na nowy rynek i powielenie pewnego wzorca. Na szcz\u0119\u015bcie pomy\u015blano r\u00f3wnie\u017c o dodaniu pewnych indywidualnych cech.<\/p>\n

Ile kosztuje „wrogie przej\u0119cie” takiego pracownika? W przypadku tej bran\u017cy m\u00f3wi si\u0119 o milionowych odprawach, zakazie konkurencji, ochronie praw autorskich i ochronie dobrego imienia zak\u0142adu pracy. W rzeczywisto\u015bci zakaz konkurencji nie istnieje, ochrona praw autorskich to pole do popisu prawnik\u00f3w, dobre imi\u0119 nale\u017cy jednak chroni\u0107, podobnie jak milionowe odprawy i zach\u0119ty w postaci mieszkania w „dobrej” dzielnicy czy transportu lotniczego „pierwsz\u0105 klas\u0105”. Takie s\u0105 koszty utrzymania pracownika, od kt\u00f3rego zale\u017cy przysz\u0142o\u015b\u0107 wielkiej korporacji.<\/p>\n

Walter da Silva<\/strong><\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

\u0179r\u00f3d\u0142o: Car Body Design<\/p>\n

Dlaczego projektant\u00f3w kusi si\u0119 przej\u015bciem do innej firmy? Nie ka\u017cdy ma szcz\u0119\u015bcie pracowa\u0107 tam, gdzie ma zapewnion\u0105 wolno\u015b\u0107 tw\u00f3rcz\u0105 (patrz. „Pan w Czerni”), czasem po prostu konkurencja oferuje lepsze warunki (Bracq) a czasem po prostu chcemy rozwija\u0107 w\u0142asn\u0105 koncepcj\u0119 (Acker). Nie zawsze wi\u0105\u017ce si\u0119 to z pieni\u0119dzmi. Nie ka\u017cdy ma gwarantowany dost\u0119p do zawodu (\u0141abanowicz), ale je\u017celi wykorzysta szans\u0119, w\u00f3wczas mo\u017ce mie\u0107 przysz\u0142o\u015b\u0107 o jakiej marz\u0105 tysi\u0105ce absolwent\u00f3w akademii sztuk pi\u0119knych.<\/p>\n

Wzornictwo nigdy nie by\u0142o „hamulcem” w post\u0119pie motoryzacji. Zawsze by\u0142o krok przed zmianami. Zawsze odpowiada\u0142o na bie\u017c\u0105ce potrzeby ludzi, ale r\u00f3wnie\u017c wytycza\u0142o nowe trendy. Trendy nie powsta\u0142y same. Tworzyli je ludzie odpowiadaj\u0105c na sygna\u0142y p\u0142yn\u0105ce z rynku – ci podkupieni od konkurencji i ci, kt\u00f3rzy wierzyli w to, co robi\u0105 i przez wiele lat doskonalili swoj\u0105 wizj\u0119. Tymczasem, niezale\u017cnie od naszej woli, projektanci zmieniaj\u0105 stanowiska pracy. Nic tylko czeka\u0107 a\u017c Francuz stworzy kolejnego Golfa. Liczymy na to …<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Czy zastanawiali\u015bcie si\u0119 kiedy\u015b nad tym jak to mo\u017cliwe, \u017ce pomimo promowania r\u00f3\u017cnorodno\u015bci w ka\u017cdej dziedzinie \u017cycia, wci\u0105\u017c spotykamy te same wzorce? Te same kszta\u0142ty i kolory? Dzieje si\u0119 tak nie tylko w\u015br\u00f3d rzeczy, kt\u00f3rych u\u017cywamy codziennie, ale r\u00f3wnie\u017c My sami coraz bardziej upodobniamy si\u0119 do siebie. Te same ubrania, fryzury, sposoby zachowania – to\u2026 Read More: Handel \u017cywym projektantem »<\/a><\/span><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":7419,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3],"tags":[1698,1697,512,570],"class_list":["post-7416","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-felietony","tag-kamil-labanowicz","tag-laurens-van-der-acker","tag-peter-schreyer","tag-projektanci"],"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/5ace6115146e712a008b45aa-750-563.jpg",320,240,false],"landscape":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/5ace6115146e712a008b45aa-750-563.jpg",320,240,false],"portraits":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/5ace6115146e712a008b45aa-750-563.jpg",320,240,false],"thumbnail":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/5ace6115146e712a008b45aa-750-563-150x150.jpg",150,150,true],"medium":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/5ace6115146e712a008b45aa-750-563-300x225.jpg",300,225,true],"large":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/5ace6115146e712a008b45aa-750-563.jpg",320,240,false],"1536x1536":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/5ace6115146e712a008b45aa-750-563.jpg",320,240,false],"2048x2048":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/5ace6115146e712a008b45aa-750-563.jpg",320,240,false],"post-thumbnail":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/5ace6115146e712a008b45aa-750-563.jpg",320,240,false],"excerpt-thumbnail":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/5ace6115146e712a008b45aa-750-563.jpg",187,140,false],"excerpt-thumbnail-mobile":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/5ace6115146e712a008b45aa-750-563.jpg",267,200,false]},"rttpg_author":{"display_name":"Zbigniew Kluczkowski","author_link":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/author\/admin\/"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"Felietony<\/a>","rttpg_excerpt":"Czy zastanawiali\u015bcie si\u0119 kiedy\u015b nad tym jak to mo\u017cliwe, \u017ce pomimo promowania r\u00f3\u017cnorodno\u015bci w ka\u017cdej dziedzinie \u017cycia, wci\u0105\u017c spotykamy te same wzorce? Te same kszta\u0142ty i kolory? Dzieje si\u0119 tak nie tylko w\u015br\u00f3d rzeczy, kt\u00f3rych u\u017cywamy codziennie, ale r\u00f3wnie\u017c My sami coraz bardziej upodobniamy si\u0119 do siebie. Te same ubrania, fryzury, sposoby zachowania – to\u2026…","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7416","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=7416"}],"version-history":[{"count":8,"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7416\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":20726,"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7416\/revisions\/20726"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/7419"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=7416"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=7416"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=7416"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}