{"id":9329,"date":"2020-03-20T16:48:40","date_gmt":"2020-03-20T16:48:40","guid":{"rendered":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/?p=9329"},"modified":"2020-03-20T16:48:40","modified_gmt":"2020-03-20T16:48:40","slug":"saab-prosto-z-usa","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/2020\/03\/20\/saab-prosto-z-usa\/","title":{"rendered":"Saab prosto z USA"},"content":{"rendered":"

W historii motoryzacji jest wiele takich … historii \u2013 producent samolot\u00f3w chce produkowa\u0107 samochody. Przyk\u0142ad? Saab, kt\u00f3ry przez kilkadziesi\u0105t lat r\u00f3wnolegle produkowa\u0142 my\u015bliwce i samochody. W odr\u00f3\u017cnieniu od wielu pr\u00f3b, ta by\u0142a udana. Niestety pr\u00f3ba podj\u0119ta przez ameryka\u0144skie przedsi\u0119biorstwo Beech Aircraft nie okaza\u0142a si\u0119 udana. Dlaczego? \u017beby odpowiedzie\u0107 na to pytanie nale\u017cy cofn\u0105\u0107 si\u0119 do 1932 roku – do czas\u00f3w, kiedy ameryka\u0144ski przemys\u0142 motoryzacyjny odradza\u0142 si\u0119 po kryzysie a lotnictwo cywilne by\u0142o wtedy w „powijakach”.<\/p>\n

Wtedy to w Wichita rozpocz\u0119to monta\u017c lekkich samolot\u00f3w pasa\u017cerskich. Zak\u0142ad rozwija\u0142 si\u0119 a jego produkcja w czasie wojny pozwoli\u0142a my\u015ble\u0107 o rozpocz\u0119ciu produkcji innych \u015brodk\u00f3w transportu. Id\u0105c \u015bladem BMW, Bristolu czy Saaba pomy\u015blano o samochodach. Bran\u017ca lotnicza upatrywa\u0142a w motoryzacji szybkie \u017ar\u00f3d\u0142o dochodu i jednocze\u015bnie dysponowa\u0142a najnowsz\u0105 mechanik\u0105, kt\u00f3r\u0105 pr\u00f3bowano zaadaptowa\u0107 do samochodu. In\u017cynierowie firmy lotniczej widzieli w nowym projekcie model, kt\u00f3ry mia\u0142 wyprzedzi\u0107 konkurencj\u0119 o przynajmniej dekad\u0119 (podobnie jak Tucker).<\/p>\n

Prace rozpocz\u0119to ju\u017c w 1941 roku. Za\u0142o\u017cenia by\u0142y ambitne \u2013 rodzinna limuzyna o aerodynamicznym kszta\u0142cie, doskona\u0142ych osi\u0105gach i imponuj\u0105cej ekonomii. W skr\u00f3cie \u2013 nawet 6 os\u00f3b, pr\u0119dko\u015b\u0107 maksymalna – 255 km\/h i zu\u017cycie paliwa oko\u0142o 8 litr\u00f3w na ka\u017cde 100 km. By\u0142y to warto\u015bci nierealne w tamtym czasie, ale Beech Aircraft korzysta\u0142 z wielu technologii, kt\u00f3re dla Forda czy Chryslera by\u0142y przedmiotem marze\u0144. Jedn\u0105 z nich by\u0142 system nap\u0119du – elektryczny, o wysokiej wydajno\u015bci, ale niewielkim zasi\u0119gu. Jak rozwi\u0105zano problem niewydajnych akumulator\u00f3w?<\/p>\n

Beechcraft Plainsman<\/strong><\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

\"\"<\/a> \u0179r\u00f3d\u0142o: pinterest<\/p>\n

Projekt mia\u0142 by\u0107 nap\u0119dzany silnikami elektrycznymi, kt\u00f3rych by\u0142o a\u017c 4 (po jednym na ka\u017cde ko\u0142o) a generatorem pr\u0105du mia\u0142 by\u0107 silnik spalinowy. Ten ostatni mia\u0142 by\u0107 umieszczony z ty\u0142u pod pod\u0142og\u0105 baga\u017cnika. Chc\u0105c to osi\u0105gn\u0105\u0107 konstruktorzy pr\u00f3bowali \u201cpo\u0142o\u017cy\u0107\u201d niewielki silnik spalinowy oraz opracowa\u0107 w\u0142asny z uk\u0142adem typu \u201cboxer\u201d. Ten drugi pomys\u0142 by\u0142 zdecydowanie lepszym rozwi\u0105zaniem – mia\u0142 to by\u0107 silnik pochodz\u0105cy z najmniejszych samolot\u00f3w Beech Aircraft. Czy tak skomplikowany nap\u0119d m\u00f3g\u0142 wp\u0142ywa\u0107 na mas\u0119 w\u0142asn\u0105 pojazdu?<\/p>\n

Nie. Masa w\u0142asna z bateriami \u2013 1000 kg by\u0142a mo\u017cliwa dzi\u0119ki maksymalnemu odchudzeniu nadwozia \u2013 aluminiowa karoseria, minimum wyposa\u017cenia, proste fotele i kierownica zredukowa\u0142y mas\u0119 pojazdu o cenne kilogramy. Dzi\u0119ki temu zu\u017cycie paliwa by\u0142o wyj\u0105tkowo niskie \u2013 nawet je\u017celi w istocie by\u0142o miar\u0105, dzi\u0119ki kt\u00f3rej \u0142adowa\u0142y si\u0119 akumulatory. Podobny system zastosowano kilkadziesi\u0105t lat p\u00f3\u017aniej w Oplu Amperze i Chevrolecie Volt. Oczywi\u015bcie, \u00f3wczesna wizja takiego nap\u0119du by\u0142a jeszcze niedoskona\u0142a technicznie, ale pomys\u0142 przetrwa\u0142 i znalaz\u0142 wielu na\u015bladowc\u00f3w.<\/p>\n

Najbardziej niezwyk\u0142a by\u0142a pr\u0119dko\u015b\u0107 maksymalna, kt\u00f3r\u0105 obiecywali tw\u00f3rcy projektu \u2013 w tym czasie nawet Bugatti nie oferowa\u0142o \u201cczego\u015b\u201d tak szybkiego. Nie spos\u00f3b w\u0105tpi\u0107 w doskona\u0142e przyspieszenie, ale problemem by\u0142a prowizoryczna elektryka steruj\u0105ca prac\u0105 silnik\u00f3w. Tymczasem za\u0142o\u017cenia projektowe powoli przeradza\u0142y si\u0119 w je\u017cd\u017c\u0105cy pojazd. Ten bardziej ni\u017c ameryka\u0144skie kr\u0105\u017cowniki przypomina\u0142 \u2026 konstrukcje czeskiej Tatry w mniej awangardowym wydaniu. Dla potrzeb aerodynamiki i niskiej masy zrezygnowano nawet z ozdobnych po\u0142aci chromu.<\/p>\n

Aluminiowa karoseria z wysok\u0105 lini\u0105 dachu, kr\u00f3tkim przodem i masywnym ty\u0142em skrywa\u0142a miejsce dla 6 os\u00f3b. Wn\u0119trze, jak wcze\u015bniej wspomnia\u0142em, by\u0142o proste, ale urz\u0105dzono je z my\u015bl\u0105 o bezpiecze\u0144stwie \u2013 zastosowano mi\u0119kk\u0105 desk\u0119 rozdzielcz\u0105 oraz wzmocnione s\u0142upki \u2013 szczeg\u00f3lnie w okolicach dachu i prog\u00f3w. Co ciekawe, pojazd nie by\u0142 wyposa\u017cony w samolotowe pasy bezpiecze\u0144stwa \u2013 czego mo\u017cna by\u0142o spodziewa\u0107 si\u0119 od producenta samolot\u00f3w. Z awionetek skopiowano lini\u0119 dachu. Te zabiegi wp\u0142yn\u0119\u0142y na redukcj\u0119 szum\u00f3w oraz stabilno\u015b\u0107 przy du\u017cych pr\u0119dko\u015bciach.<\/p>\n

Deska rozdzielcza i fragment wn\u0119trza pojazdu<\/strong><\/p>\n

\"\"<\/a>\u0179r\u00f3d\u0142o: Curbside Classic<\/p>\n

Linia dachu by\u0142a zaokr\u0105glona a boczne szyby w drzwiach by\u0142y tak uformowane jak w \u2026 konstrukcjach Zagato z tamtego okresu. Tu\u017c nad przedni\u0105 szyb\u0105 znajdowa\u0142a si\u0119 antena dla \u2026 radiotelefonu, kt\u00f3ry w\u00f3wczas by\u0142 najnowszym wynalazkiem. Ten mia\u0142 by\u0107 wyposa\u017ceniem seryjnym dla modelu przeznaczonego do sprzeda\u017cy w 1946 roku. Co ciekawe, in\u017cynierowie Beech Aircraft opracowali system odzyskiwania energii hamowania \u2013 przynajmniej tak twierdzili. Jak Beechcraft chcia\u0142 wyceni\u0107 sw\u00f3j pojazd przysz\u0142o\u015bci? Niestety, nie tanio, gdy\u017c technologia by\u0142a bardzo droga.<\/p>\n

Pierwotnie spekulowano ceny na poziomie dwukrotno\u015bci najdro\u017cszych modeli Cadillaka, ale p\u00f3\u017aniej projekt uproszczono tak aby cen\u0119 zr\u00f3wna\u0107 do najdro\u017cszego jednego modelu najdro\u017cszej marki GM. Beechcraft zmontowa\u0142 dwa egzemplarze pokazowe, kt\u00f3re prezentowano na kilku wystawach w latach 1945-1947. Na tle odnowionych konstrukcji z 1941 roku, kt\u00f3re po wojnie sprzedawa\u0142a konkurencja, by\u0142 pojazdem z przysz\u0142o\u015bci. Jednak Amerykanie nie przekonali si\u0119 do \u015bmia\u0142ego pomys\u0142u producenta samolot\u00f3w – by\u0142 za drogi i nie mia\u0142 „prawdziwego” silnika.<\/p>\n

Podobny los spotka\u0142 Tuckera i wiele innych konstrukcji tamtego okresu. Tymczasem Saab na rynku samochod\u00f3w funkcjonowa\u0142 przez kilkadziesi\u0105t lat. Technologia in\u017cynier\u00f3w Beechcraft znalaz\u0142a zastosowanie dopiero kilkadziesi\u0105t lat p\u00f3\u017aniej. Podobne wzornictwo mo\u017cna zauwa\u017cy\u0107 w AMC Pacer, ale ten by\u0142 bardziej konwencjonalnym pojazdem (nie licz\u0105c prototypu z silnikiem Wankla). Po tym projekcie Beechcraft skupi\u0142 sie na produkcji samolot\u00f3w – g\u0142\u00f3wnie niewielkich osobowych. W 2014 roku producenta przej\u0105\u0142 koncern naftowy Textron.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

W historii motoryzacji jest wiele takich … historii \u2013 producent samolot\u00f3w chce produkowa\u0107 samochody. Przyk\u0142ad? Saab, kt\u00f3ry przez kilkadziesi\u0105t lat r\u00f3wnolegle produkowa\u0142 my\u015bliwce i samochody. W odr\u00f3\u017cnieniu od wielu pr\u00f3b, ta by\u0142a udana. Niestety pr\u00f3ba podj\u0119ta przez ameryka\u0144skie przedsi\u0119biorstwo Beech Aircraft nie okaza\u0142a si\u0119 udana. Dlaczego? \u017beby odpowiedzie\u0107 na to pytanie nale\u017cy cofn\u0105\u0107 si\u0119 do\u2026 Dowiedz si\u0119 wi\u0119cej »<\/a><\/span><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":9335,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[5],"tags":[2052,2053,2054,573],"class_list":["post-9329","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-historia","tag-beech-aircraft","tag-beechcraft-plainsman","tag-pojazd-elektryczny-o-rozszerzonym-zasiegu","tag-prototypy"],"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/BP_07-970x768-1.jpg",320,240,false],"landscape":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/BP_07-970x768-1.jpg",320,240,false],"portraits":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/BP_07-970x768-1.jpg",320,240,false],"thumbnail":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/BP_07-970x768-1-150x150.jpg",150,150,true],"medium":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/BP_07-970x768-1-300x225.jpg",300,225,true],"large":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/BP_07-970x768-1.jpg",320,240,false],"1536x1536":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/BP_07-970x768-1.jpg",320,240,false],"2048x2048":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/BP_07-970x768-1.jpg",320,240,false],"post-thumbnail":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/BP_07-970x768-1.jpg",320,240,false],"excerpt-thumbnail":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/BP_07-970x768-1.jpg",187,140,false],"excerpt-thumbnail-mobile":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/BP_07-970x768-1.jpg",267,200,false]},"rttpg_author":{"display_name":"Zbigniew Kluczkowski","author_link":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/author\/admin\/"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"\"Historyczne\" wpisy<\/a>","rttpg_excerpt":"W historii motoryzacji jest wiele takich … historii \u2013 producent samolot\u00f3w chce produkowa\u0107 samochody. Przyk\u0142ad? Saab, kt\u00f3ry przez kilkadziesi\u0105t lat r\u00f3wnolegle produkowa\u0142 my\u015bliwce i samochody. W odr\u00f3\u017cnieniu od wielu pr\u00f3b, ta by\u0142a udana. Niestety pr\u00f3ba podj\u0119ta przez ameryka\u0144skie przedsi\u0119biorstwo Beech Aircraft nie okaza\u0142a si\u0119 udana. Dlaczego? \u017beby odpowiedzie\u0107 na to pytanie nale\u017cy cofn\u0105\u0107 si\u0119 do\u2026…","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9329","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=9329"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9329\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":9336,"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9329\/revisions\/9336"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/9335"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=9329"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=9329"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=9329"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}