{"id":9494,"date":"2020-04-24T19:10:51","date_gmt":"2020-04-24T18:10:51","guid":{"rendered":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/?p=9494"},"modified":"2021-11-26T12:28:19","modified_gmt":"2021-11-26T11:28:19","slug":"janusz-wsrod-motocykli","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/2020\/04\/24\/janusz-wsrod-motocykli\/","title":{"rendered":"Dornier Delta – Janus(z) w\u015br\u00f3d motocykli"},"content":{"rendered":"

Historia motoryzacji zna wiele przypadk\u00f3w kiedy producent rower\u00f3w postanawia rozpocz\u0105\u0107 produkcj\u0119 motocykli. Nast\u0119pnie pr\u00f3buje konstrukcji tr\u00f3jko\u0142owc\u00f3w aby wreszcie produkowa\u0107 samochody a nawet ci\u0119\u017cszy sprz\u0119t – ci\u0119\u017car\u00f3wki czy samoloty. Nie inaczej by\u0142o z mark\u0105 Zundapp – znanym producentem motocykli, kt\u00f3ry na pocz\u0105tku lat 50-tych chcia\u0142 wej\u015b\u0107 na rynek mikrosamochod\u00f3w. By\u0142 to rynek dochodowy – po wojnie Niemc\u00f3w nie by\u0142o sta\u0107 na „prawdziwe samochody” a motocyklem nie mo\u017cna by\u0142o przewozi\u0107 ca\u0142ej rodziny.<\/p>\n

Historia Zundappa Janusa zacz\u0119\u0142a si\u0119 na deskach kre\u015blarskich w … zak\u0142adach lotniczych Dorniera. Claude Dornier chcia\u0142 poprawi\u0107 kondycj\u0119 finansow\u0105 swoich zak\u0142ad\u00f3w. Pomys\u0142 na rodzinny mikropojazd pojawi\u0142 si\u0119 pod koniec lat 40-tych i powoli ewoluowa\u0142. Konstruktorzy jednak nie byli sk\u0142onni do pojazdu podobnego do Brutscha. Wpadli na pomys\u0142 aby w jednej karoserii umie\u015bci\u0107 dwa pojazdy. Tak oto powsta\u0142 pojazd z otwieran\u0105 przedni\u0105 i tyln\u0105 cz\u0119\u015bci\u0105 nadwozia oraz specyficznym umieszczeniem siedze\u0144. Projekt nazwano „Delta”.<\/p>\n

Szcz\u0119\u015bliwi posiadacze Dorniera<\/strong><\/p>\n

\"\"<\/a>\u0179r\u00f3d\u0142o: Pinterest<\/p>\n

Prz\u00f3d i ty\u0142 r\u00f3\u017cni\u0142y si\u0119 jedynie umieszczeniem reflektor\u00f3w. Bok nadwozia by\u0142 jednolity, z przesuwanymi szybami bocznymi. Boczna \u015bciana nadwozia przypomina\u0142a trapez a po lewej stronie w centralnej cz\u0119\u015bci pojazdu umieszczono … wlew paliwa. Na d\u0142ugo\u015bci 2,88 m znalaz\u0142o si\u0119 miejsce dla 4 os\u00f3b, 9 – konnego silnika (umieszczonego centralnie) oraz zbiornika paliwa o pojemno\u015bci 30 litr\u00f3w. Kierowca mia\u0142 do dyspozycji prost\u0105 desk\u0119 rozdzielcz\u0105. Gotowy do jazdy Dornier wa\u017cy\u0142 400 kg i rozp\u0119dza\u0142 si\u0119 do 65 km\/h. Dornier szybko zrezygnowa\u0142 z projektu.<\/p>\n

Projekt przej\u0105\u0142 Zundapp. Ambicj\u0105 producenta motocykli by\u0142 samoch\u00f3d – wi\u0119kszy od Brutscha i Messerschmitta. Delta zosta\u0142a gruntownie zmodernizowana. Pojazd zyska\u0142 ob\u0142o\u015bci karoserii, z przodu i z ty\u0142u pojawi\u0142y si\u0119 namiastki modnych wtedy „skrzyde\u0142”. Nie zmieniono po\u0142o\u017cenia silnika – nadal by\u0142 umieszczony centralnie i nap\u0119dza\u0142 tylne ko\u0142a, ale by\u0142a to ju\u017c inna jednostka o wi\u0119kszej mocy – oko\u0142o 14 KM i momencie obrotowym 21 Nm. To by\u0142o du\u017co, zwa\u017caj\u0105c na pojemno\u015b\u0107 tej jednostki – 247 cm3<\/sup>. Silnik mia\u0142 jeden cylinder i by\u0142 … dwusuwem, co w\u00f3wczas nie by\u0142o wyj\u0105tkiem.<\/p>\n

Zundapp by\u0142 ci\u0119\u017cszy od Dorniera – zmiany zwi\u0119kszy\u0142y mas\u0119 o 25 kg, ale mocniejszy silnik pozwala\u0142 osi\u0105gn\u0105\u0107 wi\u0119ksze pr\u0119dko\u015bci. Szacowano, \u017ce pojazd osi\u0105gnie 80 km\/h. By\u0142o to mo\u017cliwe. Do wprowadzenia na rynek zabrak\u0142o jeszcze nazwy. Ta mia\u0142a brzmie\u0107 „Janus” od mitologicznego boga o dw\u00f3ch twarzach. W ten spos\u00f3b nawi\u0105zano do drzwi umieszczonych w nietypowym miejscu. Tak oto w 1957 roku ruszy\u0142a produkcja nowego modelu. Pojazd idealnie wpasowa\u0142 si\u0119 w nisz\u0119 pomi\u0119dzy Isett\u0105 a Fiatem 500 i szacowano, \u017ce przyniesie zyski wi\u0119ksze ni\u017c najmniejsze motocykle.<\/p>\n

Pakowny Zundapp Janus<\/strong><\/p>\n

\"\"<\/a>\"\"<\/a>\u0179r\u00f3d\u0142a: zundapp.one, reddit<\/p>\n

Pocz\u0105tkowo niemiecki rynek by\u0142 zainteresowany konstrukcj\u0105, ale ta szybko ujawni\u0142a swoje wady. Lekki pojazd z centralnym silnikiem i nap\u0119dem na ty\u0142? To nie mog\u0142o si\u0119 uda\u0107. Janus mia\u0142 problemy podczas pokonywania \u0142uk\u00f3w przy pr\u0119dko\u015bciach powy\u017cej 50 km\/h i by\u0142 \u017ale wywa\u017cony. To powodowa\u0142o niekontrolowane po\u015blizgi. Ty\u0142 „na pusto” na \u015bliskiej nawierzchni traci\u0142 trakcj\u0119 co mog\u0142o nawet przewr\u00f3ci\u0107 pojazd. Uderzenie z prz\u00f3d lub w ty\u0142 pojazdu utrudnia\u0142o wydobycie poszkodowanych. Ile zanotowano wypadk\u00f3w? Tego nie wiemy, gdy\u017c nie ma oficjalnych statystyk.<\/p>\n

Faktem jest, \u017ce Janus pozosta\u0142 w produkcji zaledwie kilka miesi\u0119cy i w 1958 roku zaprzestano monta\u017cu. W tym czasie zmontowano 6902 sztuki – wi\u0119kszo\u015b\u0107 z nich w dwukolorowym malowaniu oraz z „rolldachem” nad przedni\u0105 kanap\u0105. Jednego z nich uda\u0142o si\u0119 nawet Nam sfotografowa\u0107 na terenie Niemiec … ale wr\u00f3\u0107my do historii. Zundapp zrezygnowa\u0142 z projektu, ale Dornier nadal rozwija\u0142 pomys\u0142. Tym razem postanowiono wykorzysta\u0107 i rozwin\u0105\u0107 pomys\u0142 w\u00f3zka golfowego i przerobi\u0107 go na pojazd na pokonywanie kr\u00f3tkich tras.<\/p>\n

Prace nad now\u0105 Delt\u0105 zako\u0144czono w 1970 roku. By\u0142 to zupe\u0142nie inny pojazd – nadal o mikroskopijnych wymiarach, ale o „normalnych” drzwiach, 23 – konnym silniku i bez zb\u0119dnych udziwnie\u0144. Nowy model mia\u0142 silnik umieszczony z ty\u0142u i taki te\u017c nap\u0119d. Zrezygnowano z tylnych siedze\u0144 na rzecz przestrzeni baga\u017cowej. Pojazd o d\u0142ugo\u015bci 220 cm (!) by\u0142 ci\u0119\u017cszy od poprzednik\u00f3w – wa\u017cy\u0142 545 kg, ale mocniejszy silnik rozp\u0119dza\u0142 go do 90 km\/h. Rozmiar k\u00f3\u0142 by\u0142 jak w pierwszym Mini – 145SR10. Tak ma\u0142e ko\u0142a nawet wtedy by\u0142y wyj\u0105tkiem – mikrosamochody porusza\u0142y si\u0119 na 12 – calowych.<\/p>\n

Dornier Delta 2<\/strong><\/p>\n

\"\"<\/a>\u0179r\u00f3d\u0142o: Classic Car Catalogue<\/p>\n

Wersj\u0105 rozwojow\u0105 Delty by\u0142 model przeznaczony do jazdy w terenie – ci\u0119\u017cszy o 45 kg i wyposa\u017cony w mocniejszy 27 – konny silnik. Delta 2 pos\u0142u\u017cy\u0142a r\u00f3wnie\u017c jako projekt badawczy dla nap\u0119du elektrycznego. To mia\u0142a by\u0107 ciekawa odmiana dla wersji spalinowej, kt\u00f3rej silnik by\u0142 wyj\u0105tkowo paliwo\u017cerny (obci\u0105\u017cony zu\u017cywa\u0142 12 litr\u00f3w na 100 km). Niestety mechanizmy nap\u0119dowe i baterie ukryte w tyle nadwozia dodatkowo zaburzy\u0142y rozk\u0142ad mas, kt\u00f3ry ju\u017c w spalinowej odmianie by\u0142 … beznadziejny. W wersji benzynowej 3\/4 masy pojazdu spoczywa\u0142o na tylnej osi …<\/p>\n

… tymczasem wersja elektryczna z 10 – konnym\u00a0 silnikiem i ci\u0119\u017ckimi bateriami gwarantuj\u0105cymi zasi\u0119g do 100 km mia\u0142a jeszcze gorszy wynik. Rozp\u0119dza\u0142a si\u0119 do 60 km\/h i mia\u0142a s\u0142abe hamulce – wykorzystano 4 b\u0119bny. Z tego wynika jedno – pojazd okaza\u0142 si\u0119 r\u00f3wnie „udany” jak jego poprzednicy. Wyprodukowano kilka kr\u00f3tkich serii, z kt\u00f3rych cz\u0119\u015b\u0107 s\u0142u\u017cy\u0142a w 1972 roku do obs\u0142ugi olimpiady. Po olimpiadzie zrezygnowano z projektu. Dornier skupi\u0142 si\u0119 na produkcji samolot\u00f3w i z tego jest najbardziej znany. Z opisanej „tr\u00f3jki” jedynie Zundapp jest znan\u0105 konstrukcj\u0105.<\/p>\n

Na pora\u017ck\u0119 tych konstrukcji z\u0142o\u017cy\u0142o si\u0119 wiele czynnik\u00f3w. Przede wszystkim z\u0142y rozk\u0142ad mas, brak drzwi na boku nadwozia i s\u0142abe silniki nie pozwoli\u0142y osi\u0105gn\u0105\u0107 sukcesu Isetty, kt\u00f3ra by\u0142a mniejsza, ale mniej … przekombinowana. Podobn\u0105 konstrukcj\u0119 zaprezentowa\u0142o BMW – model 600 mia\u0142 jedne drzwi na boku nadwozia co czyni\u0142o go bardziej atrakcyjnym, ale nie na tyle, \u017ceby przyci\u0105gn\u0105\u0107 klient\u00f3w. Dlaczego Janus jest „Januszem” w\u015br\u00f3d motocykli? To nie jest „prawdziwy” samoch\u00f3d a tak\u0105 konstrukcj\u0119 m\u00f3g\u0142 zaprojektowa\u0107 jedynie „Janusz” w\u015br\u00f3d in\u017cynier\u00f3w.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Historia motoryzacji zna wiele przypadk\u00f3w kiedy producent rower\u00f3w postanawia rozpocz\u0105\u0107 produkcj\u0119 motocykli. Nast\u0119pnie pr\u00f3buje konstrukcji tr\u00f3jko\u0142owc\u00f3w aby wreszcie produkowa\u0107 samochody a nawet ci\u0119\u017cszy sprz\u0119t – ci\u0119\u017car\u00f3wki czy samoloty. Nie inaczej by\u0142o z mark\u0105 Zundapp – znanym producentem motocykli, kt\u00f3ry na pocz\u0105tku lat 50-tych chcia\u0142 wej\u015b\u0107 na rynek mikrosamochod\u00f3w. By\u0142 to rynek dochodowy – po wojnie\u2026 Dowiedz si\u0119 wi\u0119cej »<\/a><\/span><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":9508,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[5],"tags":[2090,2091,430,2089],"class_list":["post-9494","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-historia","tag-dornier-delta","tag-dornier-delta-2","tag-mikrosamochody","tag-zundapp-janus"],"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2020\/04\/p123.jpg",320,240,false],"landscape":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2020\/04\/p123.jpg",320,240,false],"portraits":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2020\/04\/p123.jpg",320,240,false],"thumbnail":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2020\/04\/p123-150x150.jpg",150,150,true],"medium":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2020\/04\/p123-300x225.jpg",300,225,true],"large":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2020\/04\/p123.jpg",320,240,false],"1536x1536":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2020\/04\/p123.jpg",320,240,false],"2048x2048":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2020\/04\/p123.jpg",320,240,false],"post-thumbnail":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2020\/04\/p123.jpg",320,240,false],"excerpt-thumbnail":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2020\/04\/p123.jpg",187,140,false],"excerpt-thumbnail-mobile":["https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-content\/uploads\/2020\/04\/p123.jpg",267,200,false]},"rttpg_author":{"display_name":"Zbigniew Kluczkowski","author_link":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/author\/admin\/"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"\"Historyczne\" wpisy<\/a>","rttpg_excerpt":"Historia motoryzacji zna wiele przypadk\u00f3w kiedy producent rower\u00f3w postanawia rozpocz\u0105\u0107 produkcj\u0119 motocykli. Nast\u0119pnie pr\u00f3buje konstrukcji tr\u00f3jko\u0142owc\u00f3w aby wreszcie produkowa\u0107 samochody a nawet ci\u0119\u017cszy sprz\u0119t – ci\u0119\u017car\u00f3wki czy samoloty. Nie inaczej by\u0142o z mark\u0105 Zundapp – znanym producentem motocykli, kt\u00f3ry na pocz\u0105tku lat 50-tych chcia\u0142 wej\u015b\u0107 na rynek mikrosamochod\u00f3w. By\u0142 to rynek dochodowy – po wojnie\u2026…","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9494","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=9494"}],"version-history":[{"count":7,"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9494\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":12429,"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9494\/revisions\/12429"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/9508"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=9494"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=9494"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.historiazkolemwtle.cal24.pl\/Blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=9494"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}